Phát triển chuỗi liên kết sản xuất - tiêu thụ sản phẩm trong chăn nuôi

Toàn Thành phố có đàn trâu là 23.500 con với sản lượng thịt trâu hơi xuất chuồng 1.650 tấn; đàn bò 136.000 con, sản lượng thịt bò hơi xuất chuồng 10.660 tấn; đàn lợn 1.771.900 con, sản lượng thịt lợn hơi xuất chuồng 327.367 tấn; đàn gia cầm 31,5 triệu con, sản lượng thịt gia cầm hơi là 96.786 tấn.

Thành phố đã và đang tập trung phát triển chăn nuôi theo chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm. Cụ thể, từ năm 2015, Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn Thành phố đã tham mưu UBND thành phố Hà Nội ban hành Quyết định triển khai dự án chuỗi sản xuất và cung ứng sản phẩm chăn nuôi an toàn thực phẩm trên địa bàn thành phố Hà Nội giai đoạn 2016-2020. Theo đó, trên cơ sở 11 mô hình chuỗi thực hiện theo dự án, đến nay, đã xây dựng, phát triển được 23 mô hình chuỗi liên kết an toàn thực phẩm từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm. Trong đó, mô hình chuỗi khép kín: Lấy Doanh nghiệp làm trọng tâm, chuỗi khép kín do doanh nghiệp làm đầu mối chủ động các khâu từ sản xuất giống, sản xuất thức ăn chăn nuôi, tổ chức chăn nuôi, giết mổ, sơ chế, tiêu thụ sản phẩm. 

Các nội dung chuyên môn và hoạt động chính của liên kết chuỗi là thông qua các cơ quan quản lý Nhà nước để được hướng dẫn, hỗ trợ một phần kinh phí ban đầu cho đào tạo nhân lực (kể cả cán bộ quản lý và những cán bộ kỹ thuật, công nhân lao động ...). Nội dung đi sâu vào nâng cao kiến thức về vai trò, lợi ích khi tham gia chuỗi, về an toàn thực phẩm, xử lý chuyên môn, hoạt động kinh doanh dịch vụ, kỹ năng giao tiếp bán hàng. Đồng thời, tổ chức tham quan học hỏi kinh nghiệm ở các địa phương khác đã có liên kết chuỗi, kể cả các tổ chức trong nước và nước ngoài.

Hỗ trợ xây dựng và áp dụng triệt để quy trình chăn nuôi và quy chế quản lý chất lượng sản phẩm tại các chuỗi. Hướng dẫn điều kiện và trình tự xây dựng cơ sở an toàn dịch bệnh cho các hộ chăn nuôi tại các chuỗi. Đến nay, các mô hình liên kết chuỗi trên đã có trên 40 hộ chăn nuôi lợn, gia cầm áp dụng các biện pháp đảm bảo an toàn dịch bệnh.

Về mô hình chuỗi liên kết, hướng phát triển trên địa bàn Thành phố là lấy các tổ chức nông dân (Chi hội/hợp tác xã/hội) tại các vùng chăn nuôi tập trung, các xã chăn nuôi trọng điểm của thành phố làm trọng tâm, từ đó lựa chọn, giới thiệu các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ đầu vào, doanh nghiệp tiêu thụ sản phẩm để tạo thành chuỗi từ chăn nuôi đến tiêu thụ sản phẩm. Một số mô hình chuỗi sản xuất và tiêu thụ sản phẩm chăn nuôi có liên kết các tác nhân từ chăn nuôi - giết mổ - tiêu thụ sản phẩm theo chuỗi hoạt động có hiệu quả như: Chuỗi gà Mía Sơn Tây của Hội Chăn nuôi và Tiêu thụ gà Mía Sơn Tây; chuỗi gà đồi Sóc Sơn của Hội chăn nuôi và Tiêu thụ gà đồi Sóc Sơn; chuỗi gà đồi Ba Vì của Hội Chăn nuôi và tiêu thụ gà đồi Ba Vì; chuỗi thực phẩm Vinh Anh (VAF), chuỗi thực phẩm Nam Hà Nội (SHF)...

Đến nay, cơ bản các chuỗi đã hoàn thiện nhãn hiệu và bộ nhận diện thương hiệu. Đặc biệt, trên địa bàn Thành phố đã có 7 nhãn hiệu được Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) cấp bằng bảo hộ, trong đó có 4 nhãn hiệu được cấp bằng bảo hộ nhãn hiệu tập thể (Gà đồi Ba Vì, gà Mía Sơn Tây, gà đồi Sóc Sơn và vịt Vân Đình).

Việc xây dựng, phát triển chuỗi liên kết được khẳng định trong những năm qua được các cấp, các ngành và người dân ghi nhận. Về hiệu quả kinh tế khi xây dựng chuỗi liên kết gắn kết được các hộ nông dân, hình thành các nhóm, tổ, đội và hợp tác xã chăn nuôi. Tập hợp được những con người có cùng tâm huyết, cùng có mục đích muốn chăn nuôi bền vững. Chủ động được thị trường tiêu thụ sản phẩm, tránh được tình trạng ”được mùa mất giá, được giá mất mùa” thường xảy ra trong phát triển nông nghiệp. Đảm bảo chắc chắn giảm chi phí đầu vào, nhiều đơn vị cung cấp đầu vào cũng sẽ muốn bán hoặc tiêu thụ sản phẩm cho cơ sở chăn nuôi đã tham gia liên kết chuỗi.

Tuy nhiên việc xây dựng liên kết chuỗi hiện nay cũng gặp phải những khó khăn, hạn chế do còn thiếu các doanh nghiệp chế biến sâu các sản phẩm chăn nuôi nên chưa đa dạng hóa được sản phẩm, chưa tạo ra được nhiều giá trị gia tăng cho sản phẩm chăn nuôi. Thói quen sử dụng thịt mát, thịt cấp đông của đa số người tiêu dùng vẫn chưa được cải thiện.

Phú Trần