Nhiều năm qua, thôn Phương Khê, xã Cổ Đô đã kiên trì duy trì mô hình mừng thọ tập thể theo hướng văn minh, trang trọng, tiết kiệm, từng bước xóa bỏ tình trạng tổ chức linh đình, hình thức kéo dài nhiều ngày như trước đây. Từ chỗ “khao thọ” với hàng chục mâm cỗ, mời khách tràn lan, nay việc mừng thọ được tổ chức gọn nhẹ trong nội bộ gia đình, trở thành nét đẹp văn hóa mới được người dân đồng thuận, ủng hộ.
Ông Lê Ngọc Tuyến, Trưởng thôn Phương Khê cho biết, trước đây, khi đời sống kinh tế được cải thiện, một số gia đình có xu hướng tổ chức mừng thọ rầm rộ, ăn uống nhiều ngày, gây tốn kém và phát sinh không ít phiền toái trong cộng đồng. Có thời điểm, người dân phải “chạy sô” dự nhiều đám mừng thọ trong cùng dịp, vừa áp lực, vừa hình thức, làm mất đi ý nghĩa thực sự của việc tri ân, kính trọng người cao tuổi.
Trước thực trạng đó, thực hiện Nghị quyết 02 của Huyện ủy Ba Vì (cũ) và các quy định về xây dựng nếp sống văn hóa trong việc cưới, việc tang, mừng thọ, lễ hội, cán bộ và nhân dân thôn Phương Khê đã thống nhất cao trong việc thay đổi cách làm. Việc mừng thọ được tổ chức theo hướng tiết giảm hình thức, đề cao giá trị tinh thần, giữ gìn truyền thống nhưng phù hợp với đời sống hiện đại.
Hiện nay, vào dịp tết Nguyên đán, việc mừng thọ diễn ra ấm cúng, giản dị. Bà con lối xóm, người thân đến chúc thọ chủ yếu bằng tấm lòng, cùng nhau uống chén trà, trò chuyện đầu xuân, tạo không khí đoàn viên, thân tình. Những gia đình đông con cháu chỉ chuẩn bị mâm cơm dâng tổ tiên và quây quần sum họp, không tổ chức mời khách rộng rãi, không phát sinh chi phí không cần thiết.
Sau thời gian triển khai, mô hình mừng thọ tập thể tại thôn Phương Khê đã trở thành nếp, tạo sự chuyển biến rõ nét trong nhận thức và hành động của người dân. Việc tổ chức gọn nhẹ không chỉ giúp tiết kiệm chi phí, thời gian mà còn giảm áp lực xã hội, xóa bỏ tâm lý “phải đi mừng”, góp phần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh trong cộng đồng dân cư.
Theo đánh giá của lãnh đạo xã Cổ Đô, cách làm của thôn Phương Khê là điển hình tiêu biểu trong thực hiện nếp sống văn minh, cần được nhân rộng trên địa bàn. Đây không chỉ là câu chuyện thay đổi tập quán, mà còn là minh chứng cho hiệu quả của công tác tuyên truyền, vận động, khi người dân thực sự trở thành chủ thể trong xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở, góp phần giữ gìn và phát huy những giá trị tốt đẹp của truyền thống dân tộc trong bối cảnh mới.
Lê Hồng Đạt