Quang cảnh Hội thảo

Chủ trì Hội thảo có các đồng chí: Hoàng Trung Hải, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố; Ngô Thị Thanh Hằng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy; Nguyễn Trọng Thừa, Thứ trưởng Bộ Nội vụ; Nguyễn Thị Bích Ngọc, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND Thành phố; Đào Đức Toàn, Phó Bí thư Thành ủy.

Dự Hội thảo có các đồng chí: Phạm Quang Nghị, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Thành ủy Hà Nội; GS.TS Phùng Hữu Phú, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương; GS.TS Tạ Ngọc Tấn, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch chuyên trách Hội đồng Lý luận Trung ương; GS.TS Vũ Văn Hiền, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; Hoàng Văn Nghiên, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Phó Bí thư Thành ủy, nguyên Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội; Nguyễn Thế Thảo, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Phó Bí thư Thành ủy, nguyên Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội; các Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; các chuyên gia, nhà khoa học, thành viên Ban soạn thảo Đề án thí điểm mô hình chính quyền đô thị tại thành phố Hà Nội.

Khai mạc Hội thảo, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Ngô Thị Thanh Hằng cho biết: Tại Kết luận số 22-KL/TW, ngày 7-11-2017 của Bộ Chính trị về “Sơ kết 5 năm thực hiện Nghị quyết số 11-NQ/TƯ của Bộ Chính trị về phương hướng, nhiệm vụ phát triển Thủ đô Hà Nội giai đoạn 2011 – 2020”, Bộ Chính trị đã “ đồng ý để thành phố Hà Nội được triển khai thí điểm quản lý theo mô hình chính quyền đô th ị  trong khu vực các quận; tiếp tục củng cố chính quyền nông thôn theo quy định của pháp luật”. Ngay sau khi Kết luận được ban hành, Ban Thường vụ Thành ủy đã khẩn trương triển khai, tổ chức thực hiện, trước hết là thành lập Ban Chỉ đạo do đồng chí Bí thư Thành ủy làm trưởng ban; thành lập Tổ soạn thảo Đề án. Để có cơ sở xây dựng Đề án, trong thời gian qua, Ban Chỉ đạo và Tổ soạn thảo Đề án đã tổ chức nhiều đoàn khảo sát; phối hợp với các cơ quan tư vấn, các nhà khoa học, các chuyên gia, các sở, ban, ngành của thành phố triển khai xây dựng 8 chuyên đề; tổ chức 7 cuộc hội thảo; tổ chức học tập kinh nghiệm tại thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng và một số Thủ đô của các nước thực hiện mô hình chính quyền đô thị thông minh...

Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội nêu rõ: Mục tiêu là xây dựng chính quyền đô thị thành phố Hà Nội (đô thị đặc biệt) theo hướng đô thị thông minh, phù hợp với xu hướng phát triển và quản lý thế hệ với, trong đó tập trung vào mô hình tổ chức chính quyền tại khu vực đô thị (quận, thị xã, phường) của thành phố và tiếp tục đổi mới, củng cố chính quyền nông thôn (huyện, xã, thị trấn) theo Kết luận số 22-KL/TW ngày 7-11-2017 của Bộ Chính trị nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả của chính quyền các cấp, phục vụ tốt các nhu cầu chính đáng của nhân dân, đảm bảo thực sự “Nhà nước của Nhân dân; do Nhân dân và vì Nhân dân”.

Sau khi nghe Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng ban Tổ chức Thành ủy Hà Nội Vũ Đức Bảo trình bày đề dẫn, 10 đại biểu đã phát biểu tham luận trực tiếp. Hầu hết các ý kiến đều đánh giá cao dự thảo Đề án. Trong đó, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Thành ủy Hà Nội Phạm Quang Nghị cho rằng, quá trình xây dựng đề án đã thể hiện trách nhiệm cao, đầy trăn trở trước những vấn đề đặt ra của lãnh đạo thành phố hiện nay. PGS.TS Lê Minh Thông, Trợ lý Chủ tịch Quốc hội nhận định: “So với các dự thảo của các địa phương khác, đây là dự thảo Đề án hoàn chỉnh, chất lượng nhất. Nếu được Bộ Chính trị thông qua thì tính khả thi khá cao”.

Tuy nhiên, các đại biểu đã thẳng thắn đóng góp cụ thể vào nội dung dự thảo Đề án nhiều vấn đề, nổi bật là cần làm rõ tính chất đặc thù của Thủ đô; nên nâng tầm của Đề án và thực hiện ngay Đề án không cần giai đoạn thí điểm. Đáng chú ý, GS.TS Tạ Ngọc Tấn đề xuất Thành phố nên tính đến mô hình chính quyền đô thị thứ 3 trong Đề án, đó là duy trì mô hình đầy đủ ở cấp thành phố và cấp xã, chỉ bỏ cấp trung gian là cấp huyện. Nguyên Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Hoàng Văn Nghiên, Nguyễn Thế Thảo đồng quan điểm đề nghị Thành phố mạnh dạn xây dựng dự thảo Đề án theo hướng xây dựng chính quyền Thủ đô, bám sát vào Luật Thủ đô chứ không chỉ là mô hình chính quyền đô thị đơn thuần như thành phố Hồ Chí Minh đã làm. Nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ Thang Văn Phúc nhấn mạnh: “Dự thảo Đề án nên được xây dựng theo hướng chính quyền đô thị Thủ đô phải được trao đủ quyền và chịu trách nhiệm thực hiện quyền đó.” GS. TS Vũ Văn Hiền, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương đề nghị dự thảo Đề án làm rõ phần kiến nghị, nhất là những kiến nghị nhằm nâng cao sự tự chủ của chính quyền Thủ đô. Ông đề nghị Thành phố mạnh dạn theo phương án 2 là chính quyền cấp thành phố đầy đủ, còn hai cấp chỉ để chính quyền hành chính. GS.TS Phùng Hữu Phú, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương cũng tán thành là phải làm rõ tính chất đặc thù của Thủ đô trong đề án và đề nghị Thành phố hoàn chỉnh Đề án theo hướng xây dựng mô hình quản lý đô thị thông minh, trọng tâm là xây dựng hạ tầng thông minh và quản trị thông minh. 

Kết luận Hội thảo, Bí thư Thành ủy Hà Nội Hoàng Trung Hải cảm ơn các đại biểu đã góp ý cho Thành phố nhiều ý kiến xác đáng; đồng thời đề nghị các đại biểu không tham luận trực tiếp gửi lại văn bản góp ý để Ban Chỉ đạo và Tổ soạn thảo Đề án tiếp thu đầy đủ.

Trao đổi về những băn khoăn của các đại biểu, đồng chí Hoàng Trung Hải cho biết: Hà Nội là đô thị đặc biệt, là 1/17 siêu đô thị vùng Châu Á Thái Bình Dương với những thách thức đặt ra ngày càng lớn hơn. Kinh tế Thủ đô tăng trưởng ở mức cao, dân số Hà Nội mỗi năm tăng thêm tương đương với số dân của một huyện. Trong khi, hạ tầng đô thị chậm phát triển, không đáp ứng được nhu cầu, chưa tương xứng với vai trò, vị trí của Thủ đô. Nhưng, để đối phó với những thách thức và đòi hỏi to lớn đó, Hà Nội vẫn thiếu thẩm quyền, thiếu quyền tự chủ. Ngay cả khi Luật Thủ đô được ban hành, những cơ chế đặc thù dành cho Hà Nội cũng chưa được thực hiện đầy đủ, chỉ đạt được một phần nhỏ. Chính vì vậy, khi được Bộ Chính trị cho phép xây dựng Đề án thí điểm mô hình chính quyền đô thị, thành phố đã bắt tay vào cuộc với quyết tâm và kỳ vọng rất lớn. Đồng thời, thành phố cũng ý thức rất rõ về tính chất khó khăn, phức tạp của đề án này, nhất là những khó khăn khi đề xuất các cơ chế đặc thù.

Theo Bí thư Thành ủy Hà Nội, mong muốn đề xuất những cơ chế đặc thù cho Hà Nôi rất lớn, nhưng lường trước những khó khăn, trong dự thảo Đề án thí điểm mô hình chính quyền đô thị tại thành phố Hà Nội mới nhằm mục đích chính là xây dựng chính quyền hiệu lực, hiệu quả đáp ứng ngày càng tốt hơn nhiệm vụ chính trị, hội nhập quốc tế và nhu cầu của người dân. Trong đó, trọng tâm là tăng quyền tự chủ, tự quản; nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và áp dụng chính quyền điện tử.

Đồng chí Hoàng Trung Hải nhấn mạnh, trên cơ sở các ý kiến tham luận, Ban Chỉ đạo và Tổ soạn thảo sẽ tiếp tục hoàn thiện dự thảo Đề án và sắp tới tổ chức tiếp hội thảo lấy ý kiến của lãnh đạo các bộ, ban, ngành trung ương. Thành phố sẽ trình Bộ Chính trị dự thảo Đề án vào tháng 12-2018, với quan điểm là việc chuẩn bị đề án phải thật “chín”, bảo đảm tính khả thi cao.

  Linh Vũ