Bà Lê Thu, Chi Hội trưởng Hội tán trợ Chữ thập đỏ Thăng Long, Hội Chữ thập đỏ thành phố Hà Nội

Bà Lê Thu (sinh năm 1923, dân tộc Tày, nguyên quán xã Hưng Đạo, huyện Hoà An, tỉnh Cao Bằng, hiện sống tại số 36A/52 Tô Ngọc Vân, quận Tây Hồ), Chi Hội trưởng Hội tán trợ Chữ thập đỏ Thăng Long, Hội Chữ thập đỏ thành phố Hà Nội. Khác với hình ảnh những cụ già mỏm mẻm nhai trầu, đeo khăn mỏ quạ của ngày xưa, bà Lê Thu tuy tuổi đã cao nhưng vẫn còn phong độ, với hàm răng còn đều tăm tắp, mái tóc được cắt tỉa, khuôn mặt trang điểm rất đẹp. Bà luôn tâm niệm rằng: “Mình phải là tấm gương mẫu mực về lối sống, ứng xử để con, cháu nhìn và noi theo”…

Sớm tham gia cách mạng

Vốn sinh ra trong gia đình giàu lòng yêu nước nên từ khi mới 12 tuổi bà đã được giao làm liên lạc. Tuổi nhỏ, xinh xắn và lại được viên quan hai của Pháp nhận làm con nuôi nên việc đi lại của bà rất thuận lợi, không hề bị quân lính khám xét, hỏi han. Năm 16 tuổi, bà bắt đầu tham gia Thiếu sinh quân thuộc Trung đoàn Sông Lô-Lao Hà. Nhiệm vụ của bà khi ấy là ca hát, đóng nhạc kịch, phục vụ văn hoá tinh thần cho bộ đội ở Việt Bắc, Tây Bắc và Đông Bắc. Hết tuổi Thiếu sinh quân, bà được tuyển về Nha Công an Trung ương (giờ là Bộ Công an). Tại đây, bà được phân công đánh máy cho đồng chí Lê Giản, Thủ trưởng đơn vị lúc bấy giờ và cũng chính ông đã đổi tên cho bà là Lê Thu. Cái tên đó theo sát hàng loạt nhiệm vụ trinh sát của bà tại Nội thành Hà Nội, điển hình là thành viên nằm vùng tại Sân bay Bạch Mai nắm thông tin địch…

Năm 1955, bà Lê Thu được biệt phái sang Đài Tiếng nói Việt Nam (lúc ấy là Uỷ ban Phát thanh truyền hình). Với giọng nói truyền cảm, đi vào lòng người, người con gái Tày được phân công là Phát thanh viên chương trình Binh vận, thường xuyên kêu gọi binh lính nguỵ phản chiến. Điển hình là năm 1960, trong vai trò là phát thanh viên bà cùng cán bộ, nhân viên của Đài vừa kêu gọi bằng lời, vừa qua điệu múa, câu hát đã kêu gọi được một Tiểu đội Ngụy tại sông Bến Hải quay về đầu hàng. Ngoài vai trò trên, bà Lê Thu còn hát rất nhiều ca khúc và được thu trên sóng phát thanh như: Cô giáo Tày, Tình ca Tây Bắc… Sau này, bà còn phát triển làm Phó Đoàn ca nhạc Đài tiếng nói Việt Nam. Với những đóng góp như vậy, năm 2012, bà được Chủ tịch nước xét tặng Danh hiệu Nghệ sỹ ưu tú.

Cơ duyên gắn bó với công việc từ thiện

Công việc từ thiện gắn với bà từ chính sự trắc ẩn trong mỗi lần về thăm quê, thấy những đưa trẻ và người thân thấm lạnh trong cái rét và sự thiếu thốn bà đã bắt đầu với “công cuộc” từ thiện của mình từ đó. Ban đầu bà làm từ thiện với những người thân, sau này, khi thấy được việc làm của bà có ý nghĩa nhiều người cũng muốn đóng góp chung sức với bà cùng làm việc thiện. Năm 2009, được sự ủng hộ của Hội Chữ thập đỏ thành phố Hà Nội, bà đã thành lập Chi hội tán trợ Chữ thập đỏ Thăng Long (Chi hội Chữ thập đỏ Thăng Long). Đến nay, Chi hội Chữ thập đỏ Thăng Long có tới 30 thành viên và bà là Chi hội trưởng Chi hội tán trợ Chữ thập đỏ Thăng Long. Hàng năm, Hội của bà với sự vận động kinh phí từ nhiều nguồn khác nhau đã hỗ trợ thường xuyên cho 30 gia đình khó khăn, mỗi tháng 200 ngàn (trong đó riêng gia đình bà đảm nhiệm 5 suất), ngoài ra còn  giúp đỡ những trẻ em nghèo, khuyết tật, mồ côi, hoặc các trường hợp trong các dịp “Tết vì người nghèo”, “Ngày thương binh liệt sỹ”… Bà chia sẻ: “Mỗi cá nhân trong gia đình tôi chỉ cần cất đi 7.000 thôi/ngày thôi là đã có thể giúp được nhiều người rồi. Quá trình làm thiện nguyện, chúng tôi được sự hỗ trợ của rất nhiều tổ chức như Cục Hậu cần, Bộ Công an, kể cả Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội về phương tiện và vật chất”.

Đối tượng Hội của bà hướng tới là những nạn nhân chất độc da cam, gia đình có công với cách mạng, những người là thương binh, gia đình liệt sỹ, cựu chiến binh có hoàn cảnh khó khăn ở mọi miền đất nước, trong đó bà ưu tiên quê hương của ngay những nhà tài trợ. Để công việc thiện nguyện của mình đúng người, đúng hoàn cảnh, trên cơ sở thông tin từ địa phương, bà và đại diện trong Hội còn trực tiếp đi đến các miền quê để khảo sát và không phải gặp đối tượng tại Hội nghị mà trực tiếp tại nhà. Phương châm vận động của bà không phải đến từng nhà để gõ cửa mà chủ yếu thông qua các buổi họp mặt, sinh hoạt khu phố, họp hội Thiếu sinh quân…

Phải trực tiếp đi các tỉnh xa đối với thế hệ trẻ đã là sự vất vả trong khi đó hiện nay bà đã 84 tuổi vẫn trực tiếp đi đến các vùng, miền của Tổ quốc để “tìm” và trao quà tận tay cho người nghèo, nạn nhân chất độc da cam... Nghe nói thì có vẻ đơn giản nhưng ở tuổi “xưa nay hiếm” và phải làm việc như vậy không phải là điều đơn giản, song bà chia sẻ: “Mỗi lần tìm đến các nạn nhân chất độc da cam tôi lại nghĩ đến đồng đội của mình. Biết bao đồng chí đã hy sinh xương máu để tôi và mọi người có cuộc sống như ngày hôm nay. Thế hệ như chúng tôi hiện không còn nhiều. Chính điều đó khiến chúng tôi càng quyết tâm chung tay làm những việc có ích. Tôi chỉ tiếc là tuổi đã cao nên phần nào hạn chế hơn trước. Hơn nữa cũng thông qua việc làm của mình sẽ là những tấm gương hữu ích để con cháu nhìn vào đó sống chan hoà, biết yêu thương mọi người. Việc làm của chúng tôi giống như “con kiến tha mồi”, không lan toả lớn như các chương trình trên truyền hình nhưng nó bền bỉ”.

Được biết, vào trung tuần tháng 1-2016 vừa qua, Hội của bà đã vận được khoảng 300 suất quà (mỗi suất 700 ngàn đồng) để tặng trong “Tết vì người nghèo”.

Ghi nhận những đóng góp ấy, nhiều năm qua bà và Chi hội Chữ thập đỏ Thăng Long nhận được nhiều Bằng, giấy khen của các cấp; riêng cá nhân bà Lê Thu còn là Điển hình tiêu biểu trong Đại hội Thi đua yêu nước của Thành phố 2010-2015.

Trần Hiền