Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã Trung Giã Lê Trung Nghĩa

Ngồi trong phòng làm việc của bác, khi tôi nói muốn viết bài về bác, người cựu chiến binh trong dáng người cao, gầy cười: Ôi giời, có gì đâu. Tôi nói, để hiểu rõ hơn sự hy sinh của những thế hệ đã sống, chiến đấu cho độc lập, hòa bình của Tổ quốc hôm nay thì câu chuyện giữa hai bác cháu diễn ra tự nhiên. Khi đang là cậu học sinh lớp 9, nhìn các anh bộ đội hành quân qua nhà, Lê Trung Nghĩa và mấy người bạn thân háo hức muốn được tham gia vào đoàn quân đó nên đã xung phong đi bộ đội. Sinh ra trong gia đình có năm người con, trong đó ba anh trai đều đi công tác xa nhà, mới 17 tuổi, thanh niên Lê Trung Nghĩa khai tăng thêm một tuổi, sinh năm 1954 cho đủ tuổi và giấu bố mẹ xin nhập ngũ. Anh bộ đội nhớ lại lời dạy của người bố: Con đi là tùy con, nhưng đã đi bộ đội là phải rèn luyện, trách nhiệm.

Nhập ngũ tháng 12/1971, trải qua mấy tháng huấn luyện ở Phú Bình - Thái Nguyên, năm 1972, người lính trẻ cùng đoàn quân tiến vào Nam, chiến đấu tại Quảng Trị trong Đại đội trinh sát, sư đoàn 304 thuộc quân đoàn 2. Trải qua những năm tháng đầu tiên của người lính tại nơi chiến sự xảy ra ác liệt nhất gắn với những địa danh lịch sử Thành Cổ Quảng Trị, dòng sông Thạch Hãn, anh bộ đội Lê Trung Nghĩa vẫn nhớ như in những câu chuyện hào hùng mà cũng đau thương, mất mát.

Là một lính trinh sát nên nhiệm vụ của Lê Trung Nghĩa là phải luồn sâu, bí mật nắm vùng, bám địch để vẽ sơ đồ của chúng. Với hành trang là một túi con có mấy thanh lương khô, thuốc thông thường, giấy, bút, đèn pin và một khẩu AK người lính cùng đồng đội nắm cụ thể về số phiên hiệu, số quân, các vị trí bố trí vũ khí của địch... và quay trở về báo cáo chỉ huy để quyết định phương án đánh tối ưu. Để vượt qua các chốt, tuyến phòng thủ của địch mà không bị phát hiện, người lính trinh sát phải dùng tài, trí, sự linh hoạt của mình. Khi nhớ lại “mùa hè đỏ lửa” tại Quảng trị năm ấy, giọng bác bỗng trùng hẳn xuống, gương mặt bao trùm nỗi buồn: Đứng bên bờ nhìn những phà chở thương binh qua sông Thạch Hãn bị trúng bom, đạn của địch cứ chìm dần mà lòng đau buốt. Cùng đồng chí tự tay chôn cất đồng đội hy sinh ai nấy đều khóc.

Qua các câu chuyện của bác tôi hiểu thêm về sự khốc liệt của chiến tranh về tinh thần chiến đấu anh dũng của bác và đồng đội vì lý tưởng cao đẹp của Tổ quốc. Xúc động, thấm thía hơn khi giờ đây được nghe lại những câu điếu văn đọc tại lễ truy điệu đưa hài cốt đồng đội về an tang nơi quê nhà do bác viết: “Khi tiếng pháo vừa ngớt, lòng người quặn đau, chúng tôi mất đi đồng đội người cùng quê, mất đi hai người Anh nhỏ bé, hiền lành… bùi ngùi tiếc thương nước mắt trào dâng không một nén nhang, do cuộc chiến đấu ác liệt không có điều kiện nên đồng đội đặt hai đồng chí chung một phần mộ… Sự hy sinh cao cả của các anh để cho đất nước mãi mãi trường tồn”. Khi “Trước đó chỉ có nửa tiếng thôi trong căn hầm chữ A... cái chết không ai đoán trước được nhưng vẫn vô tư, hồn nhiên, trong sáng như thủa cắp sách đến trường. Kể cho nhau nghe khi đùa nghịch bị cô giáo mắng và những hoài bão lớn lao, bình dị khi chiến tranh kết thúc trở về để góp sức xây dựng quê hương, chăm sóc mẹ già và để một lần được yêu”.

Sau khi miền Nam được giải phóng, tháng 5/1975, anh lính Lê Trung Nghĩa vinh dự được kết nạp Đảng tại căn cứ Nước Trong, Thành phố Hồ Chí Minh. Với hai huy chương về thành tích đặc biệt trong chiến đấu, Lê Trung Nghĩa được cấp trên cử đi học tại Trường Sỹ quan lục quân 2. Được một thời gian anh lính tạm gác lại việc học để tham gia cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc Tổ quốc từ năm 1978 đến 1988. Trong suốt 10 năm anh bộ đội tiếp tục rèn luyện, chiến đấu hết mình khi được tin tưởng giao các nhiệm vụ: Đại đội trưởng đội trinh sát kiêm bí thư chi bộ, tiểu đoàn phó về chính trị, trưởng ban tổ chức trung đoàn thuộc Ban Chỉ huy quân sự tỉnh Hoàng Liên Sơn.

Mười tám năm trong quân ngũ, anh lính trẻ kịp lấy vợ qua kỳ nghỉ phép 25 ngày vào năm 1981, do sự quen biết từ trước của gia đình hai bên để có người chăm sóc bố mẹ già. Sự hy sinh của những người lính trong chiến tranh có lẽ là không đo đếm được, cũng trong năm 1981, nhận được tin báo bố mất nhưng vì nhiệm vụ, anh bộ đội Lê Trung Nghĩa cũng không thể về nhà nhìn mặt cha lần cuối.

Khi bình yên trở lại với Tổ quốc, sỹ quan Lê Trung Nghĩa xuất ngũ về hăng hái lao động xây dựng quê hương. Với sự tín nhiệm của nhân dân, bác tham gia mười hai năm làm trưởng thôn, ba năm làm bí thư chi bộ và từ 2012 đến nay là Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã Trung Giã. Tích cực, chủ động, trách nhiệm, tâm huyết, chân thành trong mọi hoạt động, công tác địa phương và cuộc sống là những câu trả lời tôi nhận được từ đồng chí, đồng nghiệp, cấp trên khi tôi hỏi về người cựu chiến binh Lê Trung Nghĩa. Với lòng đau đáu về những đồng đội của mình còn nằm lại chiến trường, qua các kênh thông tin, liên lạc với đồng chí, những năm qua, cựu chiến binh Lê Trung Nghĩa đã vẽ chính xác 05 sơ đồ nơi chôn cất đồng đội, giúp các gia đình đưa hài cốt các anh về quê hương. Với những nỗ lực, cố gắng, thành tích đạt được, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Lê Trung Nghĩa đã được các cấp, các ngành tặng nhiều bằng khen, giấy khen. Đặc biệt, năm 2019, đồng chí Lê Trung Nghĩa được Hội Cựu chiến binh Huyện tặng Giấy khen thành tích cựu chiến binh gương mẫu giai đoạn 2014-2019, được Chủ tịch UBND huyện Sóc Sơn và Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội tặng danh hiệu "Người tốt, việc tốt".

Ra về trong tiết trời se lạnh của những ngày đầu đông, tôi chợt nghĩ tới câu nói của bác Nghĩa: Hy sinh, thành tích gì cũng chỉ giữ trong lòng, niềm tự hào của người lính là từ trong tim. Bác Lê Trung Nghĩa - Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã Trung Giã là tấm gương về người lính sáng mãi phẩm chất bộ đội cụ Hồ trong thời chiến và cả thời bình hôm nay.

Ngọc Lan - Thu Nga