Kinh tế - Văn hóa - xã hội

Văn Miếu - Quốc Tử Giám và truyền thống khoa bảng Hà Tĩnh: Kết nối di sản quốc gia với bản sắc địa phương
Ngày đăng 03/12/2025 20:48

Ngày 3-12, trong không khí phấn khởi hướng tới năm mới 2026 và kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076-2026), tại không gian linh thiêng của Văn miếu Hà Tĩnh, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội) phối hợp với Bảo tàng Hà Tĩnh long trọng tổ chức Triển lãm “Văn Miếu - Quốc Tử Giám và Truyền thống giáo dục khoa bảng tỉnh Hà Tĩnh”.

  Các đại biểu tham dự Triển lãm

Triển lãm là sự kiện có ý nghĩa sâu sắc về lịch sử, học thuật và văn hóa, góp phần lan tỏa giá trị của Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám, đồng thời khẳng định chiều sâu truyền thống hiếu học, hiếu nghĩa của vùng đất Hà Tĩnh – một trong những địa phương tiêu biểu về khoa bảng trong lịch sử Việt Nam.

Thông qua hệ thống tư liệu, hình ảnh, hiện vật chọn lọc, triển lãm giới thiệu những giá trị đặc sắc của Văn Miếu – Quốc Tử Giám, biểu tượng của nền giáo dục Nho học Việt Nam, nơi tôn vinh đạo học, đề cao tinh thần tôn sư trọng đạo, trọng dụng hiền tài và lưu danh những bậc trí thức xuất sắc của dân tộc. Đây cũng là dịp để công chúng hiểu rõ hơn vai trò của Văn Miếu – Quốc Tử Giám trong tiến trình hình thành, phát triển nền giáo dục và khoa cử nước nhà.

Song hành với đó, triển lãm dành không gian trang trọng để tôn vinh truyền thống giáo dục khoa bảng của tỉnh Hà Tĩnh. Trong suốt lịch sử khoa cử Việt Nam từ năm 1075 đến năm 1919, Hà Tĩnh có 148 Tiến sĩ, hơn 600 Hương cống, Cử nhân và gần 100 Sinh đồ, Tú tài. Những con số ấy không chỉ phản ánh thành tựu giáo dục đáng tự hào, mà còn cho thấy bề dày văn hiến của vùng đất giàu truyền thống học tập, nơi đã hun đúc nhiều thế hệ nho sĩ lấy học làm gốc, lấy đạo lý làm nền tảng lập thân, phụng sự đất nước, làm rạng danh quê hương.

Nội dung triển lãm được cấu trúc thành hai chủ đề lớn. Chủ đề “Văn Miếu – Quốc Tử Giám: Tinh hoa đạo học” giới thiệu Văn Miếu – Quốc Tử Giám với tư cách là di tích quốc gia đặc biệt, ngôi đền tri thức của dân tộc, nơi vun đắp hiền tài qua hành trình khoa cử, bia đá lưu danh. Chủ đề này cũng làm nổi bật dấu ấn của các danh nhân văn hóa, giáo dục tiêu biểu như vua Lý Thánh Tông, vua Lý Nhân Tông, vua Lê Thánh Tông và Tư nghiệp Quốc Tử Giám Chu Văn An.

Chủ đề “Truyền thống giáo dục khoa cử tỉnh Hà Tĩnh” tập trung khắc họa hệ thống trường học Nho giáo trên địa bàn, giới thiệu các danh nhân khoa bảng tiêu biểu, những dòng họ khoa bảng nổi tiếng và các di tích Nho học đặc sắc, qua đó phác họa toàn diện diện mạo giáo dục khoa bảng Hà Tĩnh thời quân chủ.

Phát biểu tại lễ khai mạc, bà Nguyễn Liên Hương, Phó Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám nhấn mạnh, triển lãm không chỉ giúp công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ Hà Tĩnh, hiểu sâu hơn về giá trị của Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám mà còn góp phần khơi dậy niềm tự hào, ý thức trách nhiệm trong việc gìn giữ, phát huy truyền thống hiếu học, tiếp nối tinh thần hiền tài của cha ông.

Triển lãm diễn ra tại Văn miếu Hà Tĩnh từ ngày 3-12-2025 đến hết ngày 31-12-2025, hứa hẹn trở thành điểm đến văn hóa ý nghĩa, góp phần kết nối di sản quốc gia với bản sắc văn hóa địa phương trong dòng chảy phát triển đương đại.

Ngọc Ánh

  LIÊN KẾT WEBSITE