Các thí sinh biểu diễn ca trù

Phát biểu khai mạc, đồng chí Lê Thị Ánh Mai, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội nhấn mạnh, năm 2025 đánh dấu 16 năm ca trù được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa phi vật thể cần được bảo vệ khẩn cấp. Việc ghi danh không chỉ khẳng định giá trị nghệ thuật độc đáo, tinh tế của ca trù, mà còn gióng lên hồi chuông cảnh báo về nguy cơ mai một của loại hình nghệ thuật này. Trên tinh thần đó, nhiều năm qua, thành phố đã triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm bảo vệ, phục hồi và đưa ca trù trở lại đời sống văn hóa đương đại.

Đáng chú ý, năm 2022, HĐND thành phố Hà Nội ban hành Nghị quyết số 23/2022/NQ-HĐND quy định chế độ đãi ngộ, hỗ trợ đối với nghệ nhân, nghệ sĩ và các câu lạc bộ tiêu biểu trong lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể. Đây được xem là bước đi quan trọng, tạo động lực thiết thực để đội ngũ nghệ nhân yên tâm gắn bó với nghề, tiếp tục truyền dạy và thực hành di sản, trong đó có ca trù. Tiếp đó, năm 2024, UBND thành phố phê duyệt Đề án “Bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể được UNESCO ghi danh trên địa bàn thành phố Hà Nội đến năm 2025, định hướng đến năm 2030”, xác định rõ ca trù là một trong những di sản cần được ưu tiên bảo vệ khẩn cấp.

Hà Nội hiện là địa phương có số lượng nghệ nhân di sản văn hóa phi vật thể được phong tặng nhiều nhất cả nước. Riêng lĩnh vực ca trù, qua ba đợt phong tặng đã có 32 nghệ nhân được vinh danh, gồm 8 Nghệ nhân nhân dân và 24 Nghệ nhân ưu tú. Trong đợt xét hồ sơ năm 2025, Hội đồng thành phố tiếp tục đề nghị phong tặng danh hiệu cho 31 nghệ nhân ca trù, cho thấy sức sống bền bỉ của loại hình nghệ thuật này.

Liên hoan năm nay ghi nhận sự tham gia sôi nổi của 21 nhóm, câu lạc bộ ca trù trên địa bàn thành phố, tăng gần gấp đôi so với kỳ liên hoan năm 2022, cùng hơn 200 nghệ nhân, diễn viên và thí sinh ở nhiều độ tuổi. Số lượng tiết mục và thí sinh dự thi tăng mạnh, phản ánh sự lan tỏa ngày càng rõ nét của ca trù trong cộng đồng.

Theo Ban tổ chức, Liên hoan không chỉ là dịp tôn vinh nghệ thuật ca trù, mà còn là không gian kết nối, giao lưu, khích lệ hoạt động truyền dạy ở cơ sở, đồng thời phát hiện, bồi dưỡng lực lượng kế cận. Qua đó, ca trù tiếp tục được gìn giữ, nuôi dưỡng và lan tỏa bền vững trong đời sống văn hóa của Thủ đô.

Minh Phương