Vụ trưởng Vụ Báo chí - Xuất bản (Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương) Tống Văn Thanh thông tin về giải thưởng tại họp báo thông tin về lễ trao giải thưởng lần thứ VIII diễn ra vào ngày 03-3-2026

Được tổ chức thường niên từ năm 2018 theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, qua bảy kỳ tổ chức, Giải thưởng Sách Quốc gia đã từng bước khẳng định uy tín và sức lan tỏa trong đời sống văn hóa - xã hội. Năm nay, Giải thưởng tiếp tục được đổi mới về cơ cấu, tiêu chí và phương thức xét chọn nhằm nâng cao chất lượng, mở rộng khả năng phát hiện và tôn vinh nhiều hơn những bộ sách, tác phẩm có giá trị thực tiễn và sức lan tỏa trong xã hội.

Một trong những điểm mới đáng chú ý của Giải thưởng năm nay là việc điều chỉnh cơ cấu giải theo hướng tinh gọn, hợp lý. Cơ cấu giải được điều chỉnh từ 5 mảng xuống còn 4 mảng, trên cơ sở hợp nhất các lĩnh vực có nội dung học thuật và định hướng tư tưởng tương đồng. Việc sắp xếp lại này không chỉ phù hợp với thực tiễn hoạt động xuất bản hiện nay mà còn giúp việc đánh giá tác phẩm trở nên toàn diện, liên ngành và thực chất hơn. Đồng thời, mảng sách khoa học được mở rộng, bổ sung các nội dung liên quan đến giáo dục và đổi mới sáng tạo, phản ánh yêu cầu phát triển tri thức trong bối cảnh chuyển đổi số và kinh tế tri thức.

Cùng với đó, hệ thống tiêu chí chấm giải cũng được rà soát, bổ sung và cụ thể hóa theo hướng rõ ràng, minh bạch hơn, tạo thuận lợi cho quá trình chấm và phản biện. Các tiêu chí tập trung đề cao giá trị tư tưởng, học thuật và đóng góp thực tiễn của tác phẩm; nhấn mạnh tính phổ cập tri thức mới, đặc biệt ở các lĩnh vực giáo dục, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; đồng thời tăng tỷ trọng đánh giá về khả năng tiếp cận bạn đọc và mức độ lan tỏa trong xã hội.

Bên cạnh việc nâng cao chất lượng chuyên môn, Giải thưởng năm nay cũng mở rộng nguồn đề cử, khuyến khích sự tham gia của xã hội. Ngoài đề cử từ các nhà xuất bản, bạn đọc và các cơ quan báo chí cũng có thể giới thiệu tác phẩm tham gia xét giải. Hạng mục “Sách được bạn đọc yêu thích” tiếp tục được duy trì và hoàn thiện quy trình xét chọn, kết hợp giữa đánh giá chuyên môn và bình chọn công khai, qua đó phản ánh đầy đủ hơn tiếng nói của công chúng.

Theo Ban Tổ chức, Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII thu hút sự tham gia của 46/52 nhà xuất bản trong cả nước với 397 tên sách và bộ sách (512 cuốn). So với mùa giải trước, số lượng tác phẩm tham dự tiếp tục tăng, cho thấy sự quan tâm và hưởng ứng tích cực của các đơn vị xuất bản.

Hội đồng Sơ khảo, Hội đồng Chung khảo và Hội đồng Giải thưởng gồm hơn 70 giáo sư, nhà khoa học, chuyên gia đầu ngành và nhà quản lý giàu kinh nghiệm. Quy trình chấm giải được thực hiện nghiêm túc, khoa học, qua nhiều vòng đánh giá độc lập, phản biện và bỏ phiếu kín nhằm bảo đảm tính khách quan và chuyên môn.

Căn cứ kết quả chấm chọn, Hội đồng Giải thưởng đã đề xuất trao giải cho 50 cuốn sách và bộ sách, gồm: 2 Giải A, 17 Giải B, 23 Giải C, 5 Giải Khuyến khích và 5 Giải “Sách được bạn đọc yêu thích”.

Lễ trao Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII sẽ diễn ra vào 20 giờ ngày 08-3-2026 tại Trường quay S1 – Đài Truyền hình Việt Nam và được truyền hình trực tiếp trên kênh VTV1. Sự kiện dự kiến có sự tham dự của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, lãnh đạo các bộ, ngành Trung ương, các nhà xuất bản, tác giả, dịch giả cùng đông đảo bạn đọc cả nước.

Thông qua các hoạt động tôn vinh và quảng bá sách, Giải thưởng Sách Quốc gia tiếp tục góp phần khẳng định vai trò của xuất bản trong phát triển tri thức, xây dựng đời sống văn hóa và lan tỏa các giá trị tốt đẹp của con người Việt Nam trong thời kỳ mới.

Vân Anh - Hồng Hạnh