Thành uỷ viên, Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà báo cáo tại phiên chất vấn

Hơn 2 triệu lao động chưa có bằng cấp

Báo cáo về kết quả thực hiện công tác đào tạo nghề, Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà cho biết, trên địa bàn thành phố có 313 cơ sở giáo dục nghề nghiệp, cơ sở có hoạt động giáo dục nghề nghiệp có đăng ký hoạt động giáo dục nghề nghiệp. Việc triển khai thực hiện các chính sách đào tạo nghề trên địa bàn thành phố luôn được quan tâm. Riêng giai đoạn 2020-2023, chính sách đào tạo nghề trình độ trung cấp, cao đẳng, các quận, huyện, thị xã đã thực hiện theo miễn giảm học phí cho 83.477 học sinh với tổng kinh phí gần 489 tỷ đồng từ nguồn ngân sách thành phố. Tỷ lệ lao động qua đào tạo tăng liên tục hàng năm, đạt từ 70,25% năm 2020 lên 73,23% năm 2023 (tăng 2,98%). Trong đó tỷ lệ lao động có bằng cấp chứng chỉ tăng từ 48,5% năm 2020 lên 52,5% năm 2023 (tăng 4,0%). Cùng với đó, công tác đào tạo nghề gắn với doanh nghiệp; công tác đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục nghề nghiệp và đầu tư trường chất lượng cao luôn được quan tâm chú trọng. Vì thế, kết quả thực hiện công tác giải quyết việc làm giai đoạn 2020-2023 và 6 tháng đầu năm 2024, toàn thành phố giải quyết việc làm cho 902.431 người (tăng 23% so với giai đoạn 2016-2019).

Đặt câu hỏi về lĩnh vực này đến Giám đốc Sở Lao động Thương binh và Xã hội, đại biểu Nguyễn Thanh Bình (tổ Tây Hồ) nêu vấn đề, hiện nay trên địa bàn Hà Nội trên 1,1 triệu lao động Thủ đô chưa được đào tạo, hơn 2 triệu lao động chưa có bằng cấp. Thời gian qua, thành phố Hà Nội đã quan tâm cấp chứng chỉ nghề ngắn hạn nhưng nội dung đào tạo nghề sơ cấp chủ yếu thuộc công tác an sinh xã hội, còn tập trung đào tạo nghề ở đối tượng từ trung cấp trở lên chưa nhiều. Đây mới chính là mục tiêu cần thực hiện để phát triển lao động chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu mới và phát triển Thủ đô theo hướng hiện đại, bền vững, nhưng chính sách tập trung cho nhóm lĩnh vực này chưa nhiều, lãnh đạo Sở có cảm thấy “sốt ruột” với thực trạng lao động của Thủ đô không? Đại biểu Nguyễn Lan Hương (tổ Quốc Oai) đề xuất thành phố cần đánh giá dự báo nguồn nhân lực của Hà Nội trong 10 năm tới và xây dựng chiến lược đào tạo nghề phù hợp. Đại biểu cũng cho rằng, cần chú trọng đào tạo các ngành nghề mới nổi như thương mại điện tử, livestreamer, tiktoker để đáp ứng nhu cầu thị trường lao động.

Đại biểu Vũ Mạnh Hải (tổ Thường Tín) đề nghị thành phố cần tăng cường liên kết giữa các cơ sở đào tạo nghề với doanh nghiệp để đảm bảo chất lượng đào tạo phù hợp với nhu cầu thị trường lao động. Đại biểu Phạm Đình Đoàn (tổ Mê Linh) đề xuất thành phố cần có giải pháp tổng thể để giúp cho lực lượng lao động Thủ đô thích ứng với sự phát triển nhanh chóng của khoa học công nghệ, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo.

Thành uỷ viên, Giám đốc Sở Lao động Thương binh và Xã hội Bạch Liên Hương trả lời

Nỗ lực điều chỉnh và phát triển đào tạo nghề

Thành phố Hà Nội đang đối diện với những thách thức và cơ hội trong việc phát triển nguồn nhân lực thông qua đào tạo nghề. Để đáp ứng được yêu cầu của thời đại mới và giúp người lao động Thủ đô có cơ hội việc làm tốt hơn, chính quyền địa phương cần phải nỗ lực hơn nữa trong việc xây dựng các chính sách và chiến lược phù hợp, cùng với sự hợp tác chặt chẽ với các đơn vị liên quan và doanh nghiệp.

Giải đáp về chính sách đào tạo nghề tại Hà Nội, Giám đốc Sở Lao động Thương binh và Xã hội Bạch Liên Hương đã bày tỏ những nỗ lực trong việc cập nhật danh mục các nghề nghiệp. Theo đó, Sở đã đề xuất điều chỉnh và bổ sung các nghề nghiệp để phù hợp với thực tế thị trường lao động, trong đó có cả những nghề mới như livestream bán hàng và giúp việc gia đình. Việc này được xem là bước tiến quan trọng để đảm bảo rằng các làng nghề và các cơ sở sản xuất có đủ nghề để hoạt động hiệu quả.

Để gia tăng hiệu quả của đào tạo nghề, Sở đã cam kết tiếp tục thúc đẩy các giải pháp kết nối mạnh mẽ với doanh nghiệp. Điều này nhằm đáp ứng nhu cầu thực tế của thị trường lao động và đảm bảo rằng người lao động sau khi được đào tạo có thể dễ dàng hòa nhập và có việc làm ổn định.

Tuy nhiên, thách thức lớn hiện nay là nguồn vốn cho vay giải quyết việc làm vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu. Đại diện từ Ngân hàng chính sách xã hội đã chỉ ra rằng, mặc dù Hà Nội có quy mô lớn nhất quốc gia trong việc chuyển uỷ thác nguồn vốn, nhưng vẫn cần điều chỉnh để tăng cường tiếp cận vốn cho các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh. Điều này là cần thiết để thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương và giảm bớt căng thẳng về việc làm.

Một vấn đề nghiêm trọng khác là số nợ Bảo hiểm xã hội tại Hà Nội, hiện đang cao nhất cả nước. Giám đốc Bảo hiểm xã hội thành phố đã đề xuất một số biện pháp như tăng cường truyền thông và thanh tra để giảm nợ xuống dưới mức 2%. Điều này nhằm đảm bảo tính bền vững của hệ thống Bảo hiểm xã hội và nâng cao chất lượng phục vụ cho người lao động.

Tiếp thu các vấn đề đại biểu nêu, Thành uỷ viên, Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà đã cam kết xây dựng và hoàn thiện Đề án nâng cao chất lượng đào tạo nghề. Đề án này dự kiến sẽ hoàn thành vào tháng 8-2024 sau khi được phê duyệt, từ đó tăng cường năng lực dự báo và phân tích các nghề trọng điểm, giúp cho đào tạo nghề trở nên hiệu quả hơn và phù hợp với nhu cầu thị trường.

Với những nỗ lực và cam kết của các cơ quan chức năng và lãnh đạo thành phố, Hà Nội đang dần khắc phục các thách thức trong việc phát triển đào tạo nghề và giải quyết việc làm. Tuy vẫn còn nhiều công việc cần làm để nâng cao hiệu quả và bền vững hơn, nhưng sự hợp tác và tập trung này hứa hẹn sẽ mang lại những cải tiến đáng kể cho ngành giáo dục nghề nghiệp tại đây.

Bảo Vy - Thanh Thủy