Quang cảnh Kỳ họp thứ mười một HĐND thành phố Hà Nội khóa XV

Chủ động, sáng tạo để nâng cao hiệu quả hoạt động

Thực hiện chủ đề năm 2019 của Thành phố về “Nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị”, HĐND Thành phố đã thể chế hóa, ban hành nghị quyết, chương trình, kế hoạch công tác theo chức năng nhiệm vụ, bảo đảm đúng chủ trương của Đảng, quy định của pháp luật và phù hợp với thực tiễn phát triển của Thủ đô. Thường trực HĐND Thành phố đã chủ động ban hành và tổ chức thực hiện hiệu quả Chương trình công tác số 01/CTr-HĐND, ngày 7-1-2019 của Thường trực, các Ban và Văn phòng HĐND, gồm 273 nội dung (tăng 8,3% so với năm 2018; tăng  56,9% so với năm 2017). Trên cơ sở đó, các Ban HĐND, Văn phòng HĐND Thành phố đã xây dựng kế hoạch cụ thể, chi tiết, phân công thực hiện bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ hiệu quả. Cơ bản, toàn bộ 273 nội dung công việc trong kế hoạch đã hoàn thành cơ bản đúng thời gian, tiến độ và chất lượng. Đồng thời, bám sát vào nhiệm vụ trọng tâm và sự lãnh đạo, chỉ đạo điều hành của Trung ương, của Thành ủy, Thường trực HĐND Thành phố đã triển khai kịp thời, hiệu quả 361 nhiệm vụ mới phát sinh, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ chính trị của Thành phố.

Theo Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND Thành phố Nguyễn Ngọc Tuấn, công tác phối hợp trong các hoạt động của HĐND được Thường trực, các Ban, Văn phòng HĐND Thành phố ngày càng coi trọng để chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan, tổ chức triển khai đồng bộ, hiệu quả các nhiệm vụ theo hướng quyết liệt, sâu sát, khoa học, thiết thực và hiệu quả; tăng cường trao đổi thông tin, nắm bắt tình hình thực tiễn của Thành phố trên các lĩnh vực để chủ động vào cuộc một cách tích cực, ngay từ sớm, cùng với các cơ quan chức năng của Thành phố xem xét, đề xuất cơ chế, chính sách nhằm tháo gỡ vướng mắc, bất cập trong phát triển kinh tế - xã hội, thu, chi ngân sách Nhà nước và giải quyết những vấn đề dân sinh bức xúc, góp phần vào việc hoàn thành các chỉ tiêu, nhiệm vụ năm 2019.

Phát huy kết quả các năm trước, năm 2019 các kỳ họp của HĐND Thành phố tiếp tục được đổi mới, hiệu quả từ công tác chuẩn bị đến tổ chức kỳ họp và các công việc sau kỳ họp. Thường trực HĐND đã chủ động phối hợp với UBND, Ủy ban MTTQ Thành phố sớm đề xuất, thống nhất nội dung trình ra kỳ họp HĐND đảm bảo quy định của Luật, tạo điều kiện thuận lợi về thời gian để UBND Thành phố chỉ đạo chuẩn bị báo cáo, tờ tình, đề án, dự thảo Nghị quyết. Những nội dung quan trọng đã kịp thời báo cáo Thường trực, Ban Thường vụ và Thành ủy làm căn cứ trong thẩm tra của các Ban và giúp đại biểu HĐND có sự thống nhất cao trong việc thông qua các nghị quyết. Trên cơ sở đó, HĐND Thành phố đã tổ chức thành công 5 kỳ họp (trong đó kỳ họp thứ 8, 10 và 12 là kỳ họp không thường kỳ) để xem xét, quyết nghị các nội dung thuộc thẩm quyền làm căn cứ pháp lý trong thực hiện phát triển toàn diện các lĩnh vực trong phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng an ninh. Đã ban hành 46 nghị quyết, trong đó, có những nội dung rất quan trọng, tác động trực tiếp đến đời sống xã hội như: Cơ chế chính sách ưu tiên phát triển hệ thống vận tải hành khách công cộng khối lượng lớn; khuyến khích đầu tư xây dựng, khai thác bến xe, bãi đỗ xe ôtô và các phương tiện cơ giới khác; áp dụng công nghệ cao trong quản lý, điều hành hệ thống giao thông vận tải; việc quy định một số chính sách đặc thù hỗ trợ các đối tượng thuộc hộ gia đình không có khả năng thoát nghèo và hộ gia đình sau khi thoát nghèo ổn định cuộc sống của thành phố Hà Nội... Với sự phối hợp, chuẩn bị kỹ lưỡng của HĐND, UBND và Ủy ban MTTQ, những nghị quyết được thông qua kỳ họp với tỷ lệ thống nhất cao, là căn cứ, cơ sở pháp lý quan trọng để Thành phố sử dụng hiệu quả các nguồn lực và tạo sự chủ động trong thực hiện phát triển kinh tế - xã hội Thủ đô.

Như vậy, năm 2019, HĐND Thành phố đã tổ chức 5 kỳ họp, tăng 3 kỳ so với năm 2018; việc HĐND Thành phố tổ chức các kỳ họp không thường kỳ để xem xét, quyết nghị các nội dung thuộc thẩm quyền đã đảm bảo đáp ứng yêu cầu của thực tế chỉ đạo, điều hành phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô, đảm bảo đúng quy định của luật và đảm bảo quyền của các đại biểu khi tham gia phê duyệt chủ trương đầu tư dự án.

Tăng cường giám sát trực tiếp, theo đến cùng nội dung giám sát

Hoạt động chất vấn, tái chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp HĐND Thành phố tiếp tục được thực hiện với nhiều đổi mới. Chủ tọa kỳ họp điều hành đúng chương trình, khoa học, chính xác, dân chủ, tạo không khí sôi nổi trong thảo luận, tranh luận tại nghị trường; tập trung theo từng nhóm vấn đề để đảm bảo vừa có chiều sâu, vừa bao quát đầy đủ nội dung công việc và đi đến tận cùng từng nội dung vấn đề. Đáng lưu ý, Thường trực HĐND Thành phố chú trọng việc phát huy trí tuệ của đại biểu, đề cao tinh thần xây dựng, tính dân chủ, công khai tranh luận, đối thoại và ý thức trách nhiệm, tự phê bình của người được chất vấn. Sau phiên chất vấn, thông báo kết quả kỳ họp và kết luận phiên chất vấn được ban hành với các nội dung rõ ràng, cụ thể, ghi rõ các cam kết trả lời, các mốc thời gian thực hiện để yêu cầu các cơ quan, đơn vị triển khai thực hiện và thuận tiện cho cử tri theo dõi.

Phó Chủ tịch HĐND Thành phố Phùng Thị Hồng Hà cho biết, năm 2019 cũng là năm đánh dấu nét nổi bật hoạt động giải trình của Thường trực HĐND Thành phố với 3 phiên về công tác quản lý trật tự xây dựng; việc cung cấp nước sạch cho người dân; thực hiện các quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm. Số lượt đại biểu nêu câu hỏi, ý kiến yêu cầu giải trình tăng qua các phiên thể hiện sự tâm huyết, trách nhiệm của đại biểu HĐND đối với hoạt động của HĐND cũng như các vấn đề quan trọng của Thành phố. Qua đó tạo sự chuyển biến tích cực trong công tác quản lý và điều hành của chính quyền các cấp.

Ngoài ra, hoạt động giám sát, khảo sát toàn diện, sát với yêu cầu thực tiễn và nguyện vọng của cử tri, kiến nghị kịp thời khắc phục những khó khăn trong quá trình triển khai nghị quyết HĐND các cấp cũng được Thường trực, các Ban HĐND Thành phố tiếp tục đẩy mạnh. Năm 2019, Thường trực, các Ban, Văn phòng, Tổ đại biểu HĐND Thành phố đã tích cực triển khai được 77 cuộc giám sát, khảo sát chuyên đề theo hướng tinh gọn, chất lượng, gắn với thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm trên địa bàn - tăng 11 cuộc so với năm 2018.

Qua hoạt động tái giám sát trong năm 2019 có thể thấy phần lớn các kiến nghị, kết luận sau giám sát, chất vấn, giải trình của HĐND, các Ban, Tổ đại biểu HĐND đều đã và đang được UBND chỉ đạo triển khai thực hiện. Cụ thể như thực hiện Thông báo kết luận phiên chất vấn về công tác quản lý nhà nước đối với các cơ sở giáo dục ngoài công lập, UBND Thành phố đã chỉ đạo rà soát các cơ sở giáo dục ngoài công lập trên địa bàn về chất lượng giáo viên, giáo trình giảng dạy, cơ sở vật chất, trang thiết bị đồ dùng dạy học và thực hiện nghiêm việc kiểm định chất lượng giáo dục. Đến nay, trên địa bàn toàn Thành phố có 534 trường ngoài công lập (chiếm 19,4% tổng số trường) với tổng số 280.889 học sinh (chiếm 13,9% tổng số học sinh). Đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên các trường ngoài công lập đạt chuẩn theo quy định, nhiều trường số giáo viên có trình độ trên chuẩn chiếm tỷ lệ cao. Cơ bản các trường có đầy đủ cơ sở vật chất, thiết bị đáp ứng yêu cầu dạy và học theo qui định (tổng số có 14.953 phòng học, phòng chức năng), nhiều trường có cơ sở vật chất, thiết bị dạy học hiện đại đạt chuẩn quốc gia, quốc tế.

Thực hiện các kết luận giám sát, chất vấn về công tác phòng cháy, chữa cháy đã có kết quả tích cực trong năm 2019, UBND Thành phố đã chỉ đạo tích cực khắc phục sai phạm tại các khu chung cư tái định cư đến nay cơ bản xong; tình trạng ở tại các khu chung cư, khu đô thị mới được cải thiện rõ rệt. Thực hiện kết luận giám sát của Thường trực HĐND Thành phố về công tác cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sử hữu nhà, đến nay, UBND Thành phố đã có báo cáo cho thấy, đã cấp Giấy chứng nhận lần đầu đạt tỷ lệ 100%; đối với thửa đất phát sinh cần cấp giấy chứng nhận và kê khai đất đai đạt tỷ lệ 93%; cấp giấy chứng nhận cho các tổ chức đạt 94,67%...

Với phương châm hành động hướng về cơ sở, hoạt động giám sát, khảo sát trực tiếp chú trọng vào các đối tượng tác động trực tiếp và giám sát đến cùng, trao đổi kỹ giữa các bên có liên quan để có cái nhìn chân thực, khách quan nhất; tổ chức buổi giám sát linh hoạt theo nhóm các đơn vị tương đồng về nội dung, chức năng, nhiệm vụ; các kết luận buổi giám sát của chủ trì Hội nghị đều được nêu rõ ràng, cụ thể từng nội dung… đảm bảo giám sát, khảo sát đạt hiệu quả cao, chất lượng tốt.

Để nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của HĐND các cấp, Thường trực HĐND đã tập trung xây dựng kế hoạch, triển khai quyết liệt các giải pháp giải quyết tình trạng chất lượng hoạt động của HĐND cấp quận, huyện, thị xã và xã phường, thị trấn còn chưa đồng đều; đẩy mạnh hơn nữa các hoạt động tái giám sát của Thường trực, các Ban HĐND Thành phố.

Trong đó, Thường trực HĐND Thành phố tổ chức 2 hội nghị tọa đàm quy mô rộng tới đại biểu chuyên trách là Thường trực, lãnh đạo các Ban HĐND quận, huyện, thị xã; đại diện lãnh đạo HĐND xã, phường, thị trấn về các giải pháp nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của HĐND; chỉ đạo các Ban HĐND Thành phố theo dõi, phối hợp tổ chức phiên giải trình của Thường trực HĐND các quận, huyện, thị xã năm 2019 bảo đảm thiết thực, hiệu quả; phân công các đại biểu chuyên trách đi dự và theo dõi các phiên giải trình của Thường trực HĐND quận, huyện, thị xã theo lĩnh vực phụ trách và địa bàn ứng cử, vừa để nắm được tình hình của địa phương, đơn vị, vừa để truyền đạt, định hướng kinh nghiệm cách làm của Thành phố.

Vì thế, trong năm 2019, HĐND quận, huyện, thị xã đã tổ chức được 116 kỳ họp, ban hành 442 nghị quyết; tổ chức 748 đợt giám sát, khảo sát chuyên đề; tổ chức 51 phiên giải trình của thường trực HĐND chất lượng, hiệu quả. Trên cơ sở hướng dẫn của Thường trực HĐND Thành phố, nhiều đơn vị đã xây dựng được clip phóng sự đánh giá kết quả và những tồn tại hạn chế, bất cập thay cho báo cáo. Sau phiên giải trình, Thường trực HĐND các quận, huyện, thị xã đã chú trọng theo dõi, giám sát, đôn đốc việc thực hiện của UBND và các đơn vị liên quan. Việc tổ chức các phiên giải trình của Thường trực HĐND quận, huyện, thị xã vừa đảm bảo việc thực hiện các quy định của Luật, vừa góp phần nâng cao vị thế, vai trò của HĐND các cấp trong việc thực hiện giám sát các vấn đề dân sinh, bức xúc tại địa phương.

Tham gia có trách nhiệm vào các hoạt động chung của thành phố

Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Thị Bích Ngọc cho biết, năm 2020 là năm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng với thành phố Hà Nội nói riêng, với cả nước nói chung. Là năm diễn ra Đại hội Đảng bộ các cấp nhiệm kỳ 2020-2025, là năm chuẩn bị một bước cho cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026. Ngoài việc duy trì thực hiện chất lượng, hiệu quả các nhiệm vụ theo thẩm quyền, HĐND Thành phố tiếp tục thực hiện tốt việc phối hợp với các cơ quan, đơn vị theo chức năng, nhiệm vụ để hoàn thành thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Thành phố lần thứ XVI và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ các cấp; các chương trình công tác lớn, các nhiệm vụ trọng tâm của Thành phố; phối hợp chỉ đạo hoàn thành các chỉ tiêu, nhiệm vụ theo Nghị quyết của HĐND Thành phố năm 2020 và các năm tiếp theo.

Tham gia có trách nhiệm vào công tác chuẩn bị và tổ chức Đại hội Đảng bộ Thành phố lần thứ XVII và Đại hội Đảng bộ các cấp nhiệm kỳ 2020-2025; đặc biệt là công tác nhân sự chuẩn bị cho HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026; phối hợp chuẩn bị các điều kiện cần thiết cho cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026 vào năm 2021.

Đặc biệt, HĐND Thành phố tiếp tục nâng cao chất lượng hoạt động của HĐND, chủ động sớm trong công tác chuẩn bị nội dung các kỳ họp năm 2020 với các nội dung sát thực tiễn, đáp ứng yêu cầu phát triển của Thành phố hiệu quả, đúng luật; lựa chọn nội dung và tổ chức tốt các phiên giải trình của Thường trực HĐND Thành phố; tiếp tục triển khai chương trình giám sát chuyên đề của HĐND năm 2020 theo Nghị quyết của HĐND Thành phố.

Bảo Vy