Đại diện Ban Kinh tế - Ngân sách HĐND thành phố báo cáo thầm tra tại kỳ họp

Một trong những nội dung trọng tâm được HĐND thành phố thông qua là Nghị quyết về định hướng kế hoạch đầu tư công năm 2027. Theo đó, tổng mức vốn đầu tư công dự kiến đạt 404.289,765 tỷ đồng, tăng 248.288,775 tỷ đồng so với năm 2026, đánh dấu quy mô đầu tư lớn nhất từ trước đến nay của thành phố. Theo báo cáo thẩm tra của Ban Kinh tế - Ngân sách HĐND thành phố, nguồn vốn này sẽ đóng vai trò dẫn dắt, tạo sức lan tỏa để thu hút các nguồn lực xã hội tham gia phát triển hệ thống hạ tầng khung và các khu đô thị theo định hướng Quy hoạch Thủ đô Hà Nội, trong đó ưu tiên triển khai đồng thời 5 tuyến đường sắt đô thị với tổng mức đầu tư khoảng 1,3 triệu tỷ đồng.

Để bảo đảm khả năng cân đối nguồn lực cho các dự án quy mô lớn, UBND thành phố đã đề xuất phương án huy động vốn thông qua phát hành trái phiếu. HĐND thành phố yêu cầu UBND thành phố chủ động phối hợp với Bộ Tài chính và các bộ, ngành Trung ương xác định mức hỗ trợ từ ngân sách Trung ương, đồng thời xây dựng các phương án cân đối vốn linh hoạt nhằm bảo đảm tính khả thi trong quá trình triển khai.

Nghị quyết cũng xác định rõ nguyên tắc phân bổ vốn theo hướng tập trung, tránh đầu tư dàn trải và nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách. Theo đó, ưu tiên hàng đầu dành cho các dự án đặc biệt quan trọng, dự án khẩn cấp và các dự án chuyển tiếp thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2021-2025; bảo đảm đủ vốn cho các dự án quan trọng quốc gia, dự án liên vùng, dự án sử dụng ngân sách Trung ương, vốn đối ứng ODA và các dự án đường sắt đô thị. Chỉ sau khi hoàn thành các nhiệm vụ ưu tiên này, thành phố mới xem xét bố trí vốn cho các dự án mới. Đồng thời, ngân sách cấp thành phố cũng được bố trí để hỗ trợ dự án xây dựng, di dời và tái định cư Tiểu đoàn 10/Cục HC-KT/BTTL Pháo binh - Tên lửa.

Quang cảnh kỳ họp

Cũng tại kỳ họp, HĐND thành phố đã thông qua Nghị quyết điều chỉnh, bổ sung kế hoạch đầu tư công năm 2026 từ nguồn tăng thu ngân sách cấp thành phố năm 2025 với tổng số vốn 15.000 tỷ đồng. Quyết định được đưa ra trong bối cảnh tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công đến hết quý II-2026 đạt 59%, trong khi thành phố vẫn còn hơn 37.359 tỷ đồng nguồn tăng thu chưa được phân bổ. Sau điều chỉnh, tổng vốn đầu tư công năm 2026 sẽ đạt 193.360,766 tỷ đồng.

Để nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực, HĐND thành phố giao UBND thành phố ưu tiên bố trí vốn cho các dự án trọng điểm, cấp bách, các nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược và các dự án nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn trong phát triển của Thủ đô theo quy định của Luật Đầu tư công. Đồng thời, cơ chế điều chỉnh kế hoạch vốn được thực hiện linh hoạt, cho phép chuyển đổi nguồn vốn từ các hạng mục thiết kế, dự toán và bồi thường, hỗ trợ, tái định cư sang vốn thực hiện dự án khi đáp ứng đủ điều kiện, góp phần bảo đảm tiến độ thi công. Phương án phân bổ chi tiết sẽ được UBND thành phố báo cáo HĐND thành phố xem xét tại kỳ họp cuối năm 2026.

Trong lĩnh vực văn hóa, HĐND thành phố đã thông qua Nghị quyết quy định nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn ngân sách thành phố và tỷ lệ vốn đối ứng của ngân sách cấp xã thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2026-2030. Nghị quyết được ban hành nhằm cụ thể hóa các quy định của Trung ương, tạo cơ sở pháp lý thống nhất trong việc phân bổ nguồn lực, bảo đảm công khai, minh bạch và sử dụng hiệu quả ngân sách.

Theo nghị quyết, việc phân bổ vốn phải tuân thủ Luật Đầu tư công, Luật Ngân sách nhà nước, Nghị quyết số 70/2025/UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các quy định pháp luật có liên quan. Nguồn lực sẽ được ưu tiên cho các nhiệm vụ trọng tâm như bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa; phát triển con người toàn diện; đầu tư hoàn thiện hệ thống thiết chế văn hóa; phát triển công nghiệp văn hóa và thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa, đồng thời quan tâm hỗ trợ các địa phương còn nhiều khó khăn.

Việc phân bổ vốn cho cấp xã được thực hiện trên cơ sở hệ thống tiêu chí gồm mức độ hỗ trợ ngân sách, quy mô dân số, diện tích tự nhiên và số lượng di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh chưa được tu bổ trong giai đoạn 2021-2025. Đối với cơ chế vốn đối ứng, các xã, phường có khả năng tự cân đối ngân sách sẽ chủ động bố trí nguồn vốn thực hiện từ ngân sách cấp xã và các nguồn hợp pháp khác. Những địa phương được ngân sách thành phố hỗ trợ phải bảo đảm tỷ lệ vốn đối ứng tối thiểu theo quy định, trong đó các đơn vị nhận bổ sung cân đối từ ngân sách thành phố từ 50% trở lên phải đối ứng tối thiểu 10% tổng mức hỗ trợ, còn các đơn vị nhận bổ sung dưới 50% phải bố trí tối thiểu 20%.

Tiếp tục chương trình làm việc, HĐND thành phố cũng thông qua Nghị quyết quy định một số nội dung chi và mức chi đặc thù thuộc thẩm quyền, đồng thời ban hành hai nghị quyết sửa đổi, bổ sung các quy định về nội dung và mức chi trong nhiều lĩnh vực.

Các chính sách mới tập trung vào việc hoàn thiện chế độ, chính sách đối với các đối tượng thuộc diện Ban Thường vụ Thành ủy quản lý, cán bộ lão thành cách mạng, cán bộ tiền khởi nghĩa và các đối tượng chính sách đang cư trú trên địa bàn; quy định chế độ chi phục vụ hoạt động của các đảng ủy trực thuộc và các tổ chức Đảng; đồng thời bổ sung cơ chế hỗ trợ tổ chức Đảng và các tổ chức chính trị - xã hội trong các đơn vị kinh tế tư nhân.

Bên cạnh đó, HĐND thành phố cũng điều chỉnh các quy định về mức chi phục vụ điều tra thống kê, điều tra dư luận xã hội; sửa đổi các quy định liên quan đến hoạt động giám sát, phản biện xã hội của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp; bổ sung mức chi phục vụ đại hội nhiệm kỳ của các tổ chức chính trị - xã hội, các hội đặc thù cũng như chế độ đón tiếp, thăm hỏi, chúc mừng nhằm phù hợp với yêu cầu thực tiễn và quy định hiện hành về quản lý ngân sách.

Theo báo cáo thẩm tra của Ban Kinh tế - Ngân sách HĐND thành phố, việc ban hành các nghị quyết tại kỳ họp lần này bảo đảm đúng thẩm quyền, phù hợp với quy định của pháp luật và đáp ứng yêu cầu thực tiễn trong công tác quản lý, điều hành của thành phố. Các nghị quyết không chỉ hoàn thiện cơ sở pháp lý cho việc phân bổ và sử dụng ngân sách mà còn góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư công, huy động và phát huy tối đa các nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Việc HĐND thành phố thông qua đồng bộ các cơ chế về đầu tư công, phát triển văn hóa, điều chỉnh kế hoạch vốn và hoàn thiện chính sách chi tiêu đặc thù tiếp tục khẳng định quyết tâm của thành phố trong việc đổi mới phương thức quản lý nguồn lực, tập trung đầu tư vào các lĩnh vực then chốt, tạo nền tảng thúc đẩy tăng trưởng bền vững, nâng cao chất lượng đời sống nhân dân và hiện thực hóa các mục tiêu phát triển của Thủ đô trong giai đoạn 2026-2030.

Bảo Vy - Thanh Thuỷ