Quang cảnh buổi thảo luận tổ

Tại các tổ thảo luận, nội dung liên quan đến bồi thường, hỗ trợ và giải phóng mặt bằng tiếp tục nhận được sự quan tâm đặc biệt của các đại biểu HĐND thành phố. Nhiều ý kiến cho rằng đây là lĩnh vực tác động trực tiếp đến quyền lợi của người dân, đồng thời là khâu quyết định tiến độ thực hiện các dự án phát triển kinh tế - xã hội, hạ tầng kỹ thuật và đô thị trên địa bàn Thủ đô.

Thảo luận tại Tổ số 3, đồng chí Lê Minh Đức, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Thạch Thất đề nghị tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định trong dự thảo nghị quyết nhằm bảo đảm tính khả thi và thống nhất trong quá trình thực hiện. Đối với hình thức bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất, đại biểu đề xuất tiếp tục áp dụng phương thức bồi thường bằng tiền và không thực hiện bồi thường bằng công trình.

Theo đại biểu Lê Minh Đức, nếu áp dụng hình thức bồi thường bằng công trình sẽ phát sinh nhiều thủ tục đầu tư xây dựng phức tạp, kéo dài thời gian giải phóng mặt bằng và ảnh hưởng đến tiến độ triển khai các dự án. Bên cạnh đó, việc đánh giá chất lượng, giá trị hoặc quy mô công trình thay thế cũng có thể phát sinh nhiều tranh chấp, khiếu nại giữa người dân và cơ quan thực hiện, làm tăng áp lực cho công tác quản lý ở cơ sở.

Một nội dung khác được nhiều đại biểu quan tâm là thẩm quyền quyết định các chính sách hỗ trợ khác khi Nhà nước thu hồi đất. Đại biểu Lê Minh Đức bày tỏ băn khoăn đối với quy định giao UBND cấp xã quyết định biện pháp và mức hỗ trợ bổ sung. Theo đại biểu, nếu không có sự thống nhất sẽ dễ dẫn đến tình trạng mỗi địa phương áp dụng một chính sách khác nhau, nhất là đối với các dự án đi qua nhiều địa bàn hành chính.

Để bảo đảm tính đồng bộ, đại biểu đề xuất UBND cấp xã thực hiện rà soát, tổng hợp và đề xuất phương án, còn UBND thành phố là cơ quan quyết định cuối cùng đối với các trường hợp đặc thù. Giải pháp này được cho là sẽ bảo đảm sự thống nhất về chính sách trên phạm vi toàn thành phố, hạn chế phát sinh so sánh quyền lợi giữa các địa phương và tạo thuận lợi cho công tác giải phóng mặt bằng.

Cùng quan điểm về sự cần thiết của việc thống nhất chính sách, đại biểu Nguyễn Doãn Hoàn, Tổ đại biểu số 23 cho rằng công tác bồi thường, hỗ trợ chỉ có thể đạt hiệu quả cao khi được thực hiện đồng bộ trên toàn địa bàn, tránh tình trạng chênh lệch quyền lợi giữa các khu vực dẫn đến phát sinh khiếu kiện hoặc làm chậm tiến độ dự án.

Từ thực tiễn công tác tại cơ sở, đồng chí Đỗ Thị Lan Hương, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Tùng Thiện đã phản ánh nhiều khó khăn trong quá trình triển khai các dự án kéo dài qua nhiều giai đoạn khác nhau của hệ thống pháp luật đất đai. Theo đại biểu, việc các quy định liên tục thay đổi trong quá trình thực hiện dự án đã dẫn tới tình trạng cùng một dự án nhưng các hộ dân lại được áp dụng các cơ chế hỗ trợ khác nhau, gây khó khăn cho công tác vận động, giải thích và tổ chức thực hiện tại địa phương.

Đại biểu Đỗ Thị Lan Hương cũng kiến nghị thành phố nghiên cứu giải pháp tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến quỹ đất có nguồn gốc từ các nông, lâm trường trước đây giao khoán cho hộ dân sử dụng. Đây là nhóm vấn đề còn tồn tại nhiều bất cập về cơ chế hỗ trợ, bồi thường và thẩm quyền giải quyết khi Nhà nước thu hồi đất.

Tại Tổ số 4, nhiều đại biểu đề nghị thành phố tiếp tục nghiên cứu mở rộng các chính sách hỗ trợ phù hợp với thực tiễn nhằm tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng. Đại biểu Võ Đăng Dũng, Tổ đại biểu số 7 cho rằng đối với các công trình xây dựng không hợp pháp trên đất đủ điều kiện được bồi thường nhưng phát sinh trong giai đoạn từ ngày 1-7-2014 đến ngày 1-8-2024 và không vi phạm pháp luật đất đai, cần xem xét nâng mức hỗ trợ lên cao hơn so với dự thảo hiện nay để bảo đảm hài hòa quyền lợi của người dân.

Bên cạnh các nội dung về bồi thường và hỗ trợ, nhiều ý kiến cũng đề nghị làm rõ quy định đối với phần diện tích đất còn lại sau thu hồi không đủ điều kiện xây dựng nhà ở. Các đại biểu cho rằng cần quy định cụ thể tiêu chí xác định, cơ chế quản lý và phương án xử lý nhằm tránh phát sinh các trường hợp sử dụng đất không đúng quy định hoặc hình thành các công trình xây dựng không phù hợp với quy hoạch đô thị.

Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng phát biểu tại thảo luận tổ

Phát biểu làm rõ các nội dung đại biểu quan tâm, đồng chí Vũ Đại Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội cho biết phần lớn những khó khăn hiện nay trong lĩnh vực đất đai đều là các vấn đề tồn đọng kéo dài qua nhiều thời kỳ, liên quan đến đất dịch vụ, đất giao không đúng thẩm quyền, đất chưa hoàn thiện hồ sơ pháp lý và nhiều trường hợp đặc thù khác.

Đồng chí Vũ Đại Thắng nhấn mạnh, điểm mới quan trọng của Luật Thủ đô năm 2026 là trao thêm thẩm quyền cho thành phố trong giải quyết các vấn đề đặc thù phát sinh trên địa bàn. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để Hà Nội từng bước tháo gỡ các tồn tại lịch sử trong lĩnh vực đất đai, giải phóng mặt bằng và quản lý tài nguyên đất đai. Sau khi các nghị quyết khung được HĐND thành phố thông qua, UBND thành phố sẽ tiếp tục rà soát, phân loại từng nhóm vụ việc cụ thể để xây dựng các cơ chế xử lý phù hợp theo thẩm quyền được giao.

Những ý kiến thảo luận tại kỳ họp cho thấy quyết tâm của thành phố trong việc xây dựng hệ thống chính sách đồng bộ, minh bạch và sát thực tiễn. Các cơ chế mới được kỳ vọng sẽ góp phần tháo gỡ những vướng mắc kéo dài trong công tác bồi thường, hỗ trợ và giải phóng mặt bằng, khơi thông nguồn lực đất đai, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô trong giai đoạn mới.

Bảo Vy - Thanh Thủy