I. Sự phá hoại của các thế lực thù địch trên mặt trận tư tưởng

Hơn 92 năm qua, Đảng luôn kiên định và vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh trong toàn bộ hoạt động của Đảng. Nhờ đó, Đảng đã đề ra đường lối lãnh đạo đúng đắn, đưa cách mạng Việt Nam vượt qua muôn vàn khó khăn, thử thách, giành từ thắng lợi này đến thắng lợi khác to lớn hơn, đạt được những thành tựu to lớn trong sự nghiệp đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, hội nhập quốc tế, đưa vị thế của Việt Nam ngày một nâng cao trên trường quốc tế.

Cùng với những thành tích Việt Nam đã đạt được dưới sự lãnh đạo, dẫn dắt của Đảng, các thế lực thù địch của cách mạng Việt Nam luôn tìm cách xuyên tạc, phủ nhận những thành quả cách mạng mà nhân dân ta đã đổ bao xương máu mới giành được. Đặc biệt, chúng dùng mọi thủ đoạn, vừa trắng trợn tinh vi, vừa thâm độc xảo quyệt để xuyên tạc, phủ định chủ nghĩa Mác - Lênin, hạ thấp tư tưởng, thân thế, sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh…Chúng lợi dụng những thiếu sót của Đảng ta trong thực tiễn, sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận cán bộ, đảng viên cũng như các vụ việc phức tạp xảy ra trong nước để cho rằng Việt Nam nên phải thay chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh bằng hệ tư tưởng dân chủ tư sản cho “phù hợp với xu thế phát triển”…Nguy hiểm hơn, trong thời đại công nghệ phủ rộng khắp, các thông tin không chính thống, không kiểm duyệt dễ dàng tiếp cận người đọc qua các phương tiện truyền thông đại chúng, các trang mạng xã hội như Facebook, Twitter, TikTok,…và tác động tiêu cực đến tâm lý, suy nghĩ của người dùng do quy trình tiếp nhận thông tin một chiều được liên tục lặp lại. Cụ thể, các thế lực thù địch thường xây dựng các nội dung truyền thông như sau:

1. Thứ nhất, bóp méo, phủ nhận những giá trị bền vững của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh

Các thế lực thù địch tung ra những thông tin xấu, độc, đưa tin dưới dạng ngắn gọn, kích thích sự nghi ngờ hoặc phủ định sạch trơn những giá trị của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh. Chúng cho rằng chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh đã lạc hậu, lỗi thời không còn phù hợp với hiện nay nữa và cho rằng việc lấy tư tưởng, lý luận đã “lạc hậu, lỗi thời” thì không thể có cơ sở để lãnh đạo đất nước phát triển.

2. Xuyên tạc chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước ta trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa

Trong thời gian gần đây, trên các diễn đàn, nhất là trên không gian mạng có những luận điệu rêu rao rằng: Việt Nam lựa chọn con đường quá độ lên chủ nghĩa xã hội là sai lầm, là đẻ non, là duy ý chí, là trái quy luật phát triển... Những luận điệu này cơ bản xoay quanh các lập luận như: các nước trong khu vực phát triển theo con đường tư bản chủ nghĩa đều có vị thế nhất định ở châu Á, trở thành những nước phát triển. Trong khi Việt Nam vẫn là nước đang phát triển, còn nhiều hạn chế, yếu kém về kinh tế - xã hội, bộc lộ nhiều sai lầm về đường lối, không đáp ứng được yêu cầu phát triển đất nước. Cho nên, họ phủ nhận con đường đi lên chủ nghĩa xã hội của Việt Nam.

3. Lợi dụng các vấn đề dân chủ, nhân quyền, dân tộc, tôn giáo xâm phạm an ninh quốc gia

Các thế lực thù địch tìm mọi cách lợi dụng vấn đề dân chủ, nhân quyền, dân tộc, tôn giáo…, những vấn đề do lịch sử để lại, những “điểm nóng” về an ninh, về trật tự, an toàn xã hội. Đồng thời, xoáy sâu vào những hạn chế, thiếu sót của ta trong việc thực thi chính sách dân chủ, nhân quyền, dân tộc, tôn giáo… sự chênh lệch về mức sống và thu nhập giữa các vùng dân tộc, trình độ dân trí của một số vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn thấp để tuyên truyền, xuyên tạc chủ trương, đường lối của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước, kích động đồng bào tham gia các cuộc biểu tình, bạo loạn chống đối chính quyền, gây thiệt hại về kinh tế, mất ổn định về chính trị - xã hội, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

4. Xuyên tạc đời tư, bôi nhọ, nói xấu lãnh đạo Đảng và Nhà nước qua các thời kỳ

Các đối tượng thường tập trung khoét sâu vào các vấn đề nhân thân, lai lịch, đời tư của các vị lãnh đạo Đảng, Nhà nước. Đặc biệt là Chủ tịch Hồ Chí Minh, chúng đã bịa đặt, dàn dựng lên những câu chuyện sai sự thật, đưa lên những hình ảnh đã photoshop hoặc cắt xén để nhào nặn ra những tác phẩm sai trái có liên quan đến con người, thân thế và sự nghiệp của Người.

Chính nhờ đi theo chủ nghĩa cộng sản và thực hiện thành công sự nghiệp giải phóng dân tộc và thống nhất đất nước nên được nhân dân tôn thờ, hình ảnh Bác đại diện cho sự cao đẹp của chế độ xã hội chủ nghĩa trên đất nước Việt Nam. Vậy nên, muốn đánh đổ chế độ xã hội chủ nghĩa để xây dựng một chế độ thân phương Tây thì các đối tượng tìm cách bôi nhọ hình ảnh lãnh tụ, phủ nhận tư tưởng Hồ Chí Minh sẽ dần dần làm xói mòn hình tượng vị lãnh tụ vĩ đại, là bệ phóng để tấn công vào lòng tin của nhân dân đối với chế độ xã hội chủ nghĩa.

Với mưu đồ gây chia rẽ nội bộ, làm cho Đảng ta “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” từ bên trong, các phần tử phản động ra sức tuyên truyền, bịa đặt về các phe phái trong Đảng, nhất là lợi dụng việc “tốt” - đấu tranh chống tham nhũng để xuyên tạc là thanh trừng nội bộ, là chuẩn bị ghế nhân sự cho vị trí cao hơn… Không những thế, chúng còn thường xuyên dựng chuyện, thổi phồng những sai lầm, thiếu sót của một số cán bộ, đảng viên, qua đó gây hoang mang, tạo bức xúc trong dư luận xã hội, kích động người dân gây mất an ninh, trật tự... hòng hạ bệ uy tín của cán bộ, phá vỡ khối đoàn kết trong Đảng, sự đồng thuận của xã hội, chia rẽ Đảng với nhân dân.

Các nội dung truyền thông của thế lực thù địch ngày càng tinh vi, có sự phức tạp và logic nhất định; thể hiện sự nghiên cứu kỹ lưỡng về chế độ, tư tưởng của Đảng, sự nghiệp và đời tư của các đồng chí lãnh đạo,…và nếu không kịp thời ngăn chặn những nguồn thông tin xấu, độc hại thì sẽ ảnh hưởng lớn đến tâm lý, suy nghĩ, quan điểm của người dân, thậm chí là những đồng chí cán bộ, công chức, lãnh đạo cơ quan nhà nước và Đảng, các đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam.

II. Cơ sở và thực trạng công tác truyền thông bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Ngày 22-10-2018, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 35-NQ/TW về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới. Nghị quyết nêu rõ: “Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là bảo vệ Đảng, Cương lĩnh chính trị, đường lối của Đảng; bảo vệ nhân dân, Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam; bảo vệ công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế; bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc; giữ gìn môi trường hòa bình, ổn định để phát triển đất nước”. Đó là nội dung cơ bản, hệ trọng của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng; là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân, trong đó lực lượng tuyên giáo các cấp là nòng cốt; là công việc tự giác, thường xuyên của cả hệ thống chính trị và mỗi cán bộ, đảng viên, trước hết là người đứng đầu.

Các thế lực thù địch bao gồm cả những người nghiên cứu lý luận, thực tiễn ở các nước trên thế giới trong cuộc đấu tranh ý thức hệ giữa CNXH và chủ nghĩa tư bản. Ngay ở các nước tư bản phát triển, những nhà hoạt động chính trị thuộc giới cầm quyền có tư tưởng tư bản theo kiểu truyền thống và các nhà hoạt động chính trị thuộc giới cầm quyền có tư tưởng XHCN cũng đấu tranh lẫn nhau. Các lực lượng cực đoan người Việt ở nước ngoài luôn lôi kéo, kết hợp với những đối tượng chống đối, bất mãn ở trong nước lập ra các tổ chức để chống phá cách mạng nước ta. Một số cán bộ, đảng viên (trong đó có cả những đảng viên đã từng giữ chức vụ cao trong hệ thống chính trị) suy thoái về tư tưởng chính trị, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”. Nhóm người này không khó để nhận ra, nhưng lại rất khó đấu tranh. Đây là những người phản bội lại lý tưởng cộng sản và nguyên nhân của sự phản bội đó đôi khi lại bắt nguồn từ sự bất mãn, không đồng ý một số vấn đề cụ thể trong chính sách, ứng xử của những cơ quan, đơn vị nơi người đó công tác.

Trong những năm qua, công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng ở nước ta đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng, góp phần ngăn chặn và đẩy lùi các âm mưu phá hoại của các thế lực thù địch, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, củng cố và tăng cường niềm của nhân dân đối với Đảng và Nhà nước. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều hạn chế như: chưa đa dạng hóa các hình thức thông tin, chất lượng thông tin chưa hoàn toàn đáp ứng nhu cầu của người dân, các nội dung truyền thông chưa hấp dẫn người đọc, người nghe; chưa tích cực, chủ động đấu tranh phản bác các thông tin, quan điểm sai trái, thù địch; chưa phát huy vai trò giám sát, phản biện của các cơ quan báo chí, đấu tranh chống tiêu cực, tham nhũng, lãng phí và các tệ nạn xã hội...

Chưa hoàn toàn chủ động định hướng, cung cấp kịp thời để làm chủ thông tin, lấy thông tin tích cực, chính thống đấu tranh chống lại các thông tin sai trái, bịa đặt, vu cáo, phản động trên mạng xã hội, internet. Việc khai thác, phát triển những tiện ích, lợi thế của thông tin điện tử, mạng xã hội… còn nhiều bất cập; chưa quan tâm, đầu tư cho đội ngũ cán bộ làm công tác truyền thông và công nghệ thông tin có trình độ cao.

Do vậy, ta cần phải nhận thức được tầm quan trọng của công tác truyền thông, đặc biệt là công tác truyền thông chính sách nhằm đấu tranh với các luận điệu xuyên tác trong thời đại mới. Ta không vội vàng phản bác, phản biện và nói một cách duy ý chí là sai hay đúng, mà thực hiện những chiến dịch truyền thông, truyền thông chính sách liên tục, tường xuyên cập nhật thông tin đến các tầng lớp nhân dân thông qua các phường tiện truyền thông truyền thống và hiện đại như mạng xã hội, web thông tin điện tử,…

III. Nâng cao hiệu quả công tác truyền thông chính sách nhằm bảo vệ, lan tỏa đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng trong thời đại mới

Truyền thông chính sách là một phần trong hoạt động nhằm đưa thông tin về chính sách đến người dân, thuyết phục họ thay đổi nhận thức và hành vi đúng pháp luật, là kênh để chính phủ lấy ý kiến nhân dân khi xây dựng chính sách mới, điều chỉnh chính sách hiện tại, tạo ra sự đồng thuận xã hội. Nhận thức rõ vai trò của truyền thông chính sách sẽ giúp Đảng, Nhà nước và các nhà truyền thông có chiến lược phù hợp, xây dựng sự đồng thuận xã hội và phòng ngừa các nội dung xấu, độc hại của các thế lực thù địch. Xây dựng và triển khai chiến lược truyền thông là một quá trình lâu dài, bền bỉ và thường xuyên cập nhật, thay đổi thông tin, phương thức cho phù hợp với bối cảnh của thời điểm triển khai.

a. Thực trạng công tác truyền thông chính sách

Ngày nay, hoạt động truyền thông chính sách đã phát triển ở một trình độ mới, với những điều kiện mới, được thể hiện ở một số khía cạnh sau:

Thứ nhất, hệ sinh thái của truyền thông đã có những thay đổi sâu sắc, ngày càng hoàn thiện và đa dạng.

Internet là một nền tảng thông tin xã hội lớn với sự tham gia của hàng tỷ người trên thế giới, nhu cầu của người sử dụng dịch vụ internet ngày càng đa dạng, số lượng người tham gia sử dụng dịch vụ internet ngày càng tăng, các hình thức dịch vụ ngày càng phong phú. Trước tình hình đó, hoạt động truyền thông trên nền tảng số thể hiện rõ đặc điểm truyền thông thuộc về mọi người, truyền thông đa hướng, truyền thông đại chúng, với rất nhiều luồng quan điểm, ý kiến khác nhau của cộng đồng mạng, trong đó, mọi người đều có thể đưa ra ý kiến và tạo ảnh hưởng đến dư luận. Các phương tiện truyền thông xã hội, như Facebook, Youtube, Tiktok, Instagram, Zalo... và thiết bị đầu cuối di động đã thực sự trở thành “trung tâm phân phối thông tin” và “thị trường truyền thông xã hội”. Điều này tạo tiền đề làm thay đổi cơ bản hệ sinh thái truyền thông xã hội nói chung và truyền thông chính sách nói riêng, trong đó, chủ thể, đối tượng, thông điệp truyền thông đều bị chi phối rất nhiều bởi tính chất mở, động, tương tác mạnh mẽ của môi trường internet và các phương tiện truyền thông mới.

Công nghệ mạng đã mở ra một cuộc cách mạng về nguồn thông tin, luồng thông tin đa chiều và có tính tương tác cao. Trong quá trình tương tác với dòng thông tin mạng, các cơ quan từ Trung ương đến địa phương ngày càng chủ động quản lý khủng hoảng trong thời đại internet. Tình hình xử lý khủng hoảng do dịch bệnh COVID-19 bùng nổ và lan rộng trong hơn hai năm qua đã cho thấy điều đó. Hiện nay, chính phủ ở nhiều nước đang đẩy mạnh việc thiết lập một nền tảng giao tiếp trên internet với người dân, sự tham gia chính trị trực tuyến của người dân có thể cung cấp thông tin để ban hành quyết định, mở rộng các nguồn của nghị trình về chính sách công, từ đó nâng cao chất lượng của các chính sách này. Cơ chế đó dựa trên sự tương tác lành mạnh giữa chính quyền và người dân trên nền tảng internet, đồng thời thúc đẩy việc giao tiếp và tích cực tham vấn với công chúng thông qua đối thoại để đạt được lợi ích công.

Thứ hai, mục tiêu, phương thức, mô hình và các kênh truyền thông chính sách không ngừng được mở rộng, đa năng hóa.

Trước đây, phương thức truyền thông chính sách chủ yếu tập trung vào sự kiểm soát, tuyên truyền một chiều từ trên xuống dưới bằng hình thức mệnh lệnh hành chính, thông báo hoặc phát bản tin; hoạt động truyền thông chính sách cơ bản nằm trong các kênh thông tin, truyền thông chính thống của Đảng và Nhà nước. Trong thời đại truyền thông trên nền tảng internet hiện nay, không có ngưỡng cho “truyền thông cơ sở”, mọi người đều là truyền thông viên, bình luận viên, phát ngôn viên, ai cũng có thể trở thành “nhà sản xuất thông tin”, những cư dân mạng bình thường cũng có quyền “lên tiếng” trên các nền tảng internet thông qua phương tiện truyền thông. Theo đó, mô hình truyền thông hiện nay đang chuyển dịch theo hướng đi từ biên vào trung tâm với tính chất đa dạng, linh hoạt, gần gũi với đời sống, dễ dàng tạo ảnh hưởng đến dư luận xã hội. Do vậy, hoạt động truyền thông chính sách cũng dần chuyển từ tuyên truyền một chiều sang tương tác một cách đa hướng. Nội dung thông tin chính sách cũng đã thay đổi từ đóng sang mở, cho phép được chia sẻ trên mọi nền tảng internet.

Thứ ba, hiệu quả của việc phổ biến chính sách được tối ưu hóa liên tục.

Các kênh tuyên truyền, phổ biến chính sách trước đây chủ yếu là đài truyền hình, truyền thanh, cơ quan báo chí trung ương và địa phương, do đó, việc tuyên truyền, phổ biến chính sách mất nhiều thời gian và khó bảo đảm tính kịp thời. Ngoài ra, việc tuyên truyền, phổ biến chính sách bị hạn chế rất nhiều bởi công nghệ, việc sao lưu thông tin chính sách thường không hoàn hảo, dễ bị mất hoặc bị làm sai lệch thông tin trong quá trình truyền tin. Ngày nay, với công nghệ internet ngày càng phát triển, tốc độ truyền tải thông tin ngày càng nhanh, đồng thời có thể tích hợp văn bản, âm thanh, hình ảnh, video để truyền tải trên các nền tảng internet. Hơn nữa, trên internet, việc truyền thông chính sách không còn bị giới hạn bởi thời gian và không gian; thông tin chính sách công có thể được công bố và được tải lên cùng lúc trên mọi nền tảng khi phát hành. Tất cả các dữ liệu có thể được mở rộng, truyền sang không gian ảo, giảm diện tích chiếm dụng của không gian vật lý, và dữ liệu có thể được lưu trữ vĩnh viễn.

Đặc biệt, số lượng các báo, tạp chí điện tử, cổng thông tin điện tử, trang mạng xã hội của các cấp chính quyền gia tăng nhanh chóng, chất lượng có sự nâng cấp rõ rệt, thông tin đồng bộ, kịp thời, hình ảnh ngày càng chuyên nghiệp hơn, ứng dụng ngày càng sâu, rộng công nghệ kỹ thuật số, tích hợp dữ liệu; đội ngũ cán bộ, phóng viên, biên tập viên, tuyên truyền viên được đào tạo, bồi dưỡng đã nhanh chóng tiếp cận được các mô hình “tòa soạn hội tụ”, kênh đa phương tiện, cách triển khai hoạt động truyền thông trên thiết bị di động để lan tỏa thông tin rộng rãi đến mọi người. Điều này làm cho hoạt động truyền thông chính sách trên nền tảng internet ở nước ta thời gian qua có nhiều chuyển biến tích cực.

Các công cụ để lắng nghe dư luận xã hội được nhiều cơ quan, đơn vị sử dụng hiệu quả để thu thập ý kiến và phân tích phản hồi của dư luận xã hội, giúp thu hẹp khoảng cách với người dân. Không chỉ đáp ứng nhu cầu thông tin của người dân, truyền thông chính sách trên nền tảng internet còn trở thành kênh kết nối, khuyến khích người dân đồng hành cùng Đảng và Nhà nước, là kênh giám sát dư luận xã hội, từ đó, các cơ quan ban hành chính sách lắng nghe và có những điều chỉnh phù hợp với thực tế đời sống, phản ánh của nhân dân.

b. Một số giải pháp nâng cao công tác truyền thông chính sách

Thứ nhất, cần có nhận thức đúng đắn về vai trò của internet đối với truyền thông chính sách.

Quan điểm về truyền thông chính sách của Đảng, Nhà nước cần được thay đổi theo hướng đổi mới - phối hợp - lành mạnh - chia sẻ - cởi mở (đổi mới hoạt động truyền thông với sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan liên quan nhằm tạo lập môi trường internet lành mạnh, chia sẻ thông tin với tinh thần cởi mở); đồng thời, cần định hình lại các kênh truyền thông chính sách, phương thức truyền thông chính sách trên internet. Các cơ quan nhà nước cần có sự hiểu biết sâu sắc về mô hình quản lý công việc của chính quyền các cấp trên nền tảng internet và ứng dụng công nghệ trên không gian mạng nhằm thực hiện các mục tiêu đề ra với sự trợ giúp của các phương tiện truyền thông mới, truyền thông đa phương tiện. Việc truyền thông chính sách trên môi trường internet cần có sự hỗ trợ kỹ thuật và tối ưu hóa các ý tưởng truyền thông chính sách.

Đội ngũ lãnh đạo các cấp cần xem xét, đánh giá những tác động của internet đối với truyền thông chính sách; tích cực tiếp thu tinh thần hội nhập và chia sẻ, khai thác tối đa internet, biến thành công cụ để giao tiếp, trao đổi, truyền tải thông tin chính sách đến với người dân một cách nhanh nhất, gần gũi và hiệu quả.

Thứ hai, tăng cường xây dựng và nâng cấp hạ tầng kỹ thuật theo hướng đẩy mạnh chuyển đổi số để thúc đẩy đổi mới hoạt động truyền thông chính sách.

Một mặt, cần cải thiện các trang web, trang thông tin điện tử, trang mạng xã hội chính thức của các cơ quan, đơn vị, đặc biệt là các cơ quan báo chí, thông tấn, xuất bản. Trong những năm gần đây, nhiều cơ quan, đơn vị, chính quyền các cấp ở nước ta về cơ bản đã xây dựng được cổng thông tin, trang web, trang mạng xã hội riêng, nhưng đa số mới trong thời kỳ sơ khai, chưa thực sự được phổ biến và phát huy hiệu quả. Nhiều trang web của cơ quan nhà nước các cấp đã thiết lập các kênh để tương tác với người dân, như tin nhắn trực tuyến, phỏng vấn trực tuyến và hộp thư điện tử, nhưng chưa phát huy hết chức năng và chưa thực sự hiệu quả trong tiếp nhận phản hồi, tham vấn người dân. Vì vậy, cần tối ưu hóa toàn diện trang thông tin điện tử của Chính phủ và chính quyền địa phương, các cơ quan, đơn vị; thiết lập hệ thống phản hồi, thu thập ý kiến và điều tra dư luận trực tuyến bảo đảm giao diện thân thiện hơn, thao tác ngắn gọn hơn và cung cấp cho người dân cách thức để thực sự có thể phản hồi, tham vấn chính sách, đồng thời, cần tích hợp nguồn để kết nối trang web của Chính phủ, chính quyền với trang web của các cơ quan, ban, ngành, hạn chế tình trạng quản lý hành chính riêng lẻ, cung cấp cho người dân một kênh thống nhất và thuận tiện.

Mặt khác, cần thu hẹp khoảng cách kỹ thuật số, công nghệ mạng giữa các vùng, người dân trong cả nước. Có các biện pháp ưu đãi, khuyến khích, thúc đẩy mạnh mẽ việc xây dựng hạ tầng internet ở nông thôn, thúc đẩy tốc độ truy cập internet ở vùng sâu, vùng xa thông qua hỗ trợ về tài chính, kỹ thuật và nhân lực. Cần giám sát việc định giá của các bộ phận vận hành internet để giảm chi phí truy cập internet, tăng tỷ lệ thâm nhập của internet. Đối với vùng sâu, vùng xa, khu vực có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, cần xây dựng các trung tâm cung cấp dịch vụ và truy cập internet miễn phí cho người dân tại các điểm bưu điện - văn hóa xã, nhà văn hóa thôn, bản, ấp; hướng dẫn người dân lập các tài khoản mạng xã hội và trên không gian mạng để có thể đưa ra ý kiến phản hồi về chính sách trên các phương tiện truyền thông xã hội; quan tâm tới ý kiến của các nhóm dễ bị tổn thương trên internet.

Thứ ba, đổi mới nội dung và phương thức truyền thông chính sách.

Bản thân thông tin chính sách có tính nghiêm túc, quy chuẩn và thẩm quyền cao. Tuy nhiên, trong môi trường internet, với sự nở rộ, đa dạng của các phương tiện truyền thông đa phương tiện, nội dung truyền thông mang tính nghiêm túc, quy chuẩn có phần suy giảm tính hấp dẫn đối với nhiều người dân, do đó, làm giảm tác dụng của truyền thông chính sách. Để nâng cao hiệu quả công tác truyền thông chính sách và tăng cường khả năng thực thi chính sách, cần đổi mới nội dung truyền thông. Các cơ quan, đơn vị truyền thông có thể diễn giải nội dung của chính sách một cách cụ thể, rõ ràng, chi tiết; đồng thời, sử dụng cách diễn giải thân thiện, gần gũi với người dân để chuyển ngôn ngữ của văn bản hành chính sang ngôn ngữ đời sống của công chúng; ngoài ra, có thể bổ sung bằng hình ảnh, âm thanh hoặc video sinh động, hoặc tăng cường giải thích bằng những tình huống cụ thể... Việc đổi mới nội dung truyền thông chính sách có thể dẫn đến rút ngắn khoảng cách giữa chính quyền các cấp với công chúng.

Thứ tư, thiết lập một cơ chế truyền thông chính sách hiệu quả trên nền tảng tăng cường các kênh phản hồi của dư luận và công chúng.

Khả năng đáp ứng của chính quyền đối với người dân là thước đo quan trọng của nền chính trị dân chủ. Mục tiêu của việc tham gia chính trị trực tuyến của công dân là tác động đến các chính sách công, vì vậy, Đảng, Nhà nước cần quan tâm đầy đủ đến sự tham gia chính trị trực tuyến của người dân, tích cực sử dụng các chức năng xã hội của các phương tiện thông tin đại chúng, hướng dẫn các phương tiện truyền thông khác nhau để lan tỏa năng lượng tích cực, đồng thời, chủ động phản hồi các vấn đề xã hội, tìm hiểu dư luận và phản hồi thông qua các phương tiện thông tin đại chúng, nhất là trên nền tảng internet để truyền tải thông tin được kịp thời, toàn diện. Khi xử lý vấn đề trên internet, cần phát hiện ra các điểm nóng, cung cấp thông tin, bày tỏ thái độ của chính quyền và hành động càng sớm càng tốt. Khuyến khích và tạo điều kiện cho người dân tham gia vào quá trình hoạch định và giám sát việc thực thi chính sách, phản ánh những vấn đề còn hạn chế, đồng thời, thiết lập một hệ thống giám sát dư luận xã hội lành mạnh. Trong liên kết giám sát, cần chú ý theo dõi xu hướng, nội dung, giá trị... của dư luận xã hội và thông tin lại tình hình mới nhất cho các bộ phận liên quan. Trong liên kết cảnh báo sớm, đánh giá và tóm tắt nội dung dư luận, quan điểm và sàng lọc những ý kiến có thể có tác động rộng hơn. Chuẩn bị sẵn sàng để ứng phó với xu hướng mới có thể có của dư luận trong tương lai. Trong liên kết phản hồi, Nhà nước phải nắm bắt và là nơi đầu tiên phát hành thông tin có thẩm quyền trên internet, phát huy quyền lực nhà nước và thực hiện các hành động kịp thời. Muốn vậy, các cơ quan, đơn vị, nhất là các cơ quan truyền thông, thông tin cần nhận thức đầy đủ việc truyền thông chính sách trên nền tảng internet phải dựa nhiều hơn vào việc tương tác, lắng nghe công chúng. Thông qua các nền tảng internet, cơ quan có thẩm quyền các cấp cần chú ý lắng nghe ý kiến của công chúng để đạt sự tương tác và giao tiếp tốt nhất. Đối với những nền tảng cập nhật chậm và đóng khu vực bình luận, cần điều chỉnh kịp thời để bảo đảm tính cập nhật và hiệu quả của việc phản hồi chính sách.

Có thể nói, truyền thông chính sách hướng tới mục đích cung cấp thông tin, thu hút sự ủng hộ của nhân dân, thuyết phục người dân thực thi chính sách. Công tác truyền thông nói chung và truyền thông chính sách nói riêng phải tuân theo quy luật của xã hội thông tin. Điều đó có nghĩa là, truyền thông chính sách phải nhận diện, phân tích và quản lý được các dòng chảy thông tin, những dấu hiệu mở rộng của truyền thông, bao gồm cả các dòng chảy thông tin trên nền tảng truyền thông và thông tin trên các nền tảng công nghệ. Do đó, truyền thông chính sách trên nền tảng internet bắt nguồn từ việc khai thác công nghệ tiên tiến cần phải được đổi mới liên tục để thu hút sự chú ý của công chúng đối với chính sách và đáp ứng nhu cầu của người dân. Sự liên kết, tích hợp và tương tác của truyền thông chính sách đã trở thành hướng đổi mới, tạo động lực để tối ưu hóa mô hình truyền thông của các tổ chức, cơ quan nhà nước.

Đồng chí Nguyễn Thị Kim Thanh, 

Phó Hiệu trưởng Trường Đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong