Chính trị

Chuyển trọng tâm từ chính phủ số sang kinh tế số và xã hội số
Ngày đăng 28/09/2026 18:57

Ngày 28-9, Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng, Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (Ban Chỉ đạo 57 Trung ương) chủ trì phiên họp đầu tiên của Ban Chỉ đạo sau khi kiện toàn theo Quyết định số 208-QĐ/TW của Bộ Chính trị. Đây là phiên họp chuyên đề về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đóng góp cho phát triển kinh tế - xã hội và đánh giá kết quả công tác quý III năm 2026.

Tham dự có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị: Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú - Phó trưởng Ban Chỉ đạo, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc, Đại tướng - Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang - Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo; các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Ủy viên Trung ương Đảng, lãnh đạo các ban, bộ, ngành trung ương, địa phương, thành viên Ban Chỉ đạo, viện nghiên cứu, trường đại học, tập đoàn, doanh nghiệp, ngân hàng thương mại; các chuyên gia, nhà khoa học.

Các đại biểu tham dự phiên họp tại điểm cầu thành phố Hà Nội

Phiên họp được tổ chức theo hình thức trực tiếp từ trụ sở Chính phủ kết nối trực tuyến tới các tỉnh, thành phố trên cả nước.

Tham dự hội nghị tại điểm cầu thành phố Hà Nội có các đồng chí: Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố Trần Đức Thắng; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Nguyễn Trọng Đông; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND Thành phố Vũ Đại Thắng; Phó Bí thư Thành ủy Nguyễn Văn Phong; lãnh đạo các sở, ban, ngành liên quan.

Uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Trần Đức Thắng cùng các đồng chí Lãnh đạo Thành phố dự tại điểm cầu Công an Thành phố

Báo cáo tại phiên họp cho biết, ngay sau khi Bộ Chính trị ban hành Quyết định số 208-QĐ/TW kiện toàn Ban Chỉ đạo Trung ương do Thủ tướng Chính phủ làm Trưởng Ban, Ban Chỉ đạo đã trình Bộ Chính trị sửa đổi chức năng, nhiệm vụ, quan hệ công tác của Ban Chỉ đạo; đồng thời đã ban hành quy chế hoạt động của Ban Chỉ đạo, thành lập các tổ công tác, tổ giúp việc, hội đồng tư vấn quốc gia của Ban Chỉ đạo.

Thể chế đã được hoàn thiện tạo cơ sở pháp lý đồng bộ. Trong năm 2026, Chính phủ đã trình Quốc hội 01 luật và ban hành 40 nghị định, 10 quyết định quy phạm pháp luật liên quan; Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số; đã hoàn thiện thể chế thông suốt từ luật đến các thông tư hướng dẫn phục vụ triển khai nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược.

Kinh tế số, công nghiệp công nghệ số và hạ tầng số tiếp tục có bước phát triển, đóng góp trực tiếp cho tăng trưởng kinh tế. Trong 8 tháng năm 2026, xuất khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt 101 tỷ USD, tăng 51,1%, là nhóm hàng đầu tiên vượt mốc 100 tỷ USD. Việt Nam lần đầu vào nhóm 10 nước có tốc độ Internet nhanh nhất thế giới; có hơn 505.000 cơ sở kinh doanh đã áp dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền; thu thuế thương mại điện tử đạt gần 114,2 nghìn tỷ đồng. Sáu tháng đầu năm 2026 có hơn 15 tỷ giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt, tăng 34,3% về số lượng.

Việc triển khai thực hiện các nhiệm vụ theo Nghị quyết số 57-NQ/TW, Nghị quyết số 11/NQ-CP, Chương trình số 02-CTr/BCĐTW và các kết luận của Ban Chỉ đạo Trung ương, Ban Chỉ đạo của Chính phủ chuyển biến tích cực (trong tổng số 2.011 nhiệm vụ, đã hoàn thành 1.326 nhiệm vụ, tăng 98 nhiệm vụ so với quý II).

Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo đã đạt được một số kết quả đáng ghi nhận. Trong đó, đã hoàn thiện danh mục 3.030 tiêu chuẩn phục vụ 30 nhóm sản phẩm công nghệ chiến lược. Sàn giao dịch khoa học và công nghệ quốc gia đã kết nối dữ liệu với 15 sàn của địa phương. Tỷ trọng giá trị xuất khẩu sản phẩm công nghệ cao trong tổng giá trị hàng hóa xuất khẩu đạt xấp xỉ 54,2%. Đã có 2.647 công bố quốc tế trên Scopus.

Các bộ, cơ quan đã đề xuất 38 nhiệm vụ để giải quyết 11 bài toán công nghệ chiến lược. Bộ Khoa học và Công nghệ đã hoàn thành thẩm định 28/38 nhiệm vụ, 06 bộ, cơ quan đã phê duyệt 14 nhiệm vụ và đang tuyển chọn tổ chức thực hiện.

Chính phủ số, Đề án 06 tiếp tục mang lại hiệu quả thiết thực. Đã tích hợp 08 nhóm thông tin, giấy tờ trên VNeID, trong đó có 18,9 triệu tài khoản hưởng an sinh xã hội, 25,8 triệu giấy phép lái xe, 24,2 triệu thông tin tình trạng hôn nhân. Đã hoàn thành đồng bộ 08/12 cơ sở dữ liệu trọng yếu và 69/104 cơ sở dữ liệu chuyên ngành về Trung tâm Dữ liệu quốc gia; cơ sở dữ liệu đảng viên quản lý trên 5,3 triệu hồ sơ, làm sạch 99,83%. Đã đồng bộ 148 triệu thuê bao vào cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, hoàn thành xử lý SIM rác, không chính chủ.

Tại hội nghị, các đại biểu cũng đã tập trung trao đổi về phát triển công nghệ chiến lược, nâng cao năng lực nghiên cứu, làm chủ, ứng dụng và thương mại hóa công nghệ; hoàn thiện cơ chế thúc đẩy nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Cùng với đó là phát triển nguồn nhân lực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, tăng cường liên kết giữa viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp; đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong các ngành, lĩnh vực.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu chỉ đạo tại phiên họp. Ảnh: Đoàn Bắc

Phát biểu chỉ đạo tại phiên họp, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cho biết, 6 tháng đầu năm 2026, GDP tăng 8,18%; để hoàn thành mục tiêu cả năm, 6 tháng cuối năm cần phấn đấu tăng trưởng xấp xỉ 12%. Trong bối cảnh đó, các động lực truyền thống như đầu tư, tiêu dùng, xuất khẩu vẫn quan trọng, song tăng trưởng cao, liên tục và bền vững phải dựa vào tăng năng suất, với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực then chốt. Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không còn là động lực bổ trợ mà phải trở thành động lực chủ yếu, trực tiếp và có thể đo đếm bằng kết quả tăng trưởng, năng suất lao động và năng lực cạnh tranh.

Vì thế, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu chuyển mạnh từ đo lường đầu vào sang đo lường đầu ra; không lấy số văn bản, đề tài hay nền tảng làm thước đo chủ yếu, mà phải lấy năng suất lao động, doanh thu công nghệ số, giá trị gia tăng và mức đóng góp vào GDP, GRDP làm căn cứ đánh giá. Đồng thời, cần đẩy mạnh số hóa các ngành sản xuất chủ lực, phát triển kinh tế dữ liệu, doanh nghiệp công nghệ số, chuyển trọng tâm từ chính phủ số sang kinh tế số và xã hội số.

Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, còn nhiều nhiệm vụ quá hạn kéo dài chưa được xử lý triệt để. Các bộ, ngành, địa phương phải xây dựng kế hoạch, trực tiếp chỉ đạo hoàn thành đúng tiến độ, nhất là các nhiệm vụ theo Kế hoạch số 02 của Ban Chỉ đạo.

Về nhiệm vụ thời gian tới, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan, địa phương rà soát, đề xuất cụ thể phương án xử lý những vướng mắc, điểm nghẽn, rào cản đối với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 15-10-2026.

Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Ngoại giao, Bộ Công an khẩn trương tháo gỡ khó khăn về mức thu, sử dụng phí, lệ phí trong quá trình triển khai thí điểm tư pháp điện tử cho công dân Việt Nam ở nước ngoài, hoàn thành trong tháng 10-2026.

Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ, các bộ, ngành, địa phương khẩn trương tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong triển khai chính sách hỗ trợ người làm công tác chuyên trách về chuyển đổi số, an ninh mạng theo quy định của Chính phủ, hoàn thành trong tháng 10-2026. Thủ tướng yêu cầu làm rõ vướng mắc nằm ở kinh phí hay cơ chế, chính sách để kịp thời xử lý.

Về phát triển hạ tầng số, cơ sở dữ liệu và chuyển đổi số, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, cơ quan, trong đó có Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Nội vụ, Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tư pháp, Bộ Tài chính và Tòa án nhân dân tối cao, tập trung nguồn lực, khẩn trương khắc phục triệt để tồn tại, hạn chế, bảo đảm hoàn thành các cơ sở dữ liệu được giao.

Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh phải ưu tiên tạo chuyển biến rõ nét đối với cơ sở dữ liệu ngành giáo dục và đào tạo; cơ sở dữ liệu quốc gia về an sinh xã hội; cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức, viên chức và cơ sở dữ liệu quốc gia về y tế. Các nhiệm vụ này phải hoàn thành trước ngày 30-11-2026.

Đối với cơ sở dữ liệu đất đai, yêu cầu hoàn thành trước ngày 30-6-2027; trong năm 2027 cơ bản hoàn thành đo đạc, lập bản đồ địa chính, lập hồ sơ địa chính và hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai. Các bộ, ngành, địa phương phải hoàn thiện khung quản trị dữ liệu, xác định rõ cơ quan chủ quản và trách nhiệm cập nhật; thực hiện đối soát định kỳ giữa các cơ sở dữ liệu, xử lý dứt điểm tình trạng dữ liệu không thống nhất.

Về cải cách thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công trực tuyến và Đề án 06, Thủ tướng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo khắc phục các vấn đề về an ninh mạng, triển khai đồng bộ học bạ, văn bằng, chứng chỉ để tích hợp trên hệ thống, hoàn thành trước ngày 30-10-2026. Bộ Giáo dục và Đào tạo chỉ đạo các cơ sở giáo dục làm sạch và gắn số định danh cho 12 triệu dữ liệu văn bằng, chứng chỉ, hoàn thành trước ngày 30-10-2026.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Bộ Công an đẩy nhanh đồng bộ giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; hướng dẫn, đôn đốc các địa phương kết nối với hệ thống định danh điện tử để người dân được hưởng chính sách giảm phí, lệ phí theo Nghị quyết của Chính phủ, hoàn thành trước ngày 30-10-2026.

Bộ Khoa học và Công nghệ khẩn trương hoàn thành thẩm định hệ thống cung cấp dịch vụ chữ ký số công cộng và tổ chức triển khai chữ ký số miễn phí trên VNeID, hoàn thành trước ngày 15-10-2026.

Bộ Xây dựng và Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, theo chức năng, nhiệm vụ được giao, chủ trì phối hợp với Bộ Công an rà soát, đẩy mạnh đồng bộ dữ liệu định danh địa điểm phục vụ quản lý, hoàn thành trước ngày 31-10-2026.

Bộ Công an bảo đảm Cổng Dịch vụ công quốc gia mới và hệ thống điều phối giải quyết thủ tục hành chính vận hành ổn định, an toàn; nâng cao hiệu năng, xử lý dứt điểm các lỗi kỹ thuật; hoàn thành tích hợp 82 thủ tục hành chính thiết yếu trước ngày 31-10-2026.

Các bộ, ngành, địa phương rà soát thủ tục hành chính theo Nghị quyết số 66.7; cấu hình 82 dịch vụ công thiết yếu trong Kế hoạch số 02 của Ban Chỉ đạo Trung ương trên hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính, bảo đảm đáp ứng yêu cầu theo hướng dẫn và hoàn thành trong tháng 12-2026.

Về phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, Bộ Khoa học và Công nghệ cùng các bộ, cơ quan tiếp tục đề xuất, thẩm định, phê duyệt và tổ chức thực hiện những nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược theo quy định, bảo đảm mỗi nhiệm vụ phải tạo ra giá trị, sản phẩm cụ thể và đóng góp thiết thực cho tăng trưởng kinh tế - xã hội.

Bộ Khoa học và Công nghệ định kỳ báo cáo Thủ tướng Chính phủ tình hình thực hiện trước ngày 30 hằng tháng. Đối với 14 nhiệm vụ đã được phê duyệt, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ phải trực tiếp chỉ đạo khẩn trương tuyển chọn tổ chức chủ trì để triển khai. Đối với 8 nhiệm vụ đã được thẩm định đủ điều kiện còn lại, các bộ, cơ quan khẩn trương hoàn thành phê duyệt trước ngày 15-10-2026.

Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh, không nhất thiết phải có quá nhiều sản phẩm công nghệ, nhưng từng ngành, từng lĩnh vực, từng địa phương và doanh nghiệp phải xác định được những sản phẩm cụ thể, gắn trực tiếp với nhu cầu phát triển. Các doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp công nghệ cao cần tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt chuyển đổi số, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo và xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Phan Lâm - Nguyễn Thái

  LIÊN KẾT WEBSITE